فراوان است و هرگز دچار كمبود نمىگردد .
گفته شده كه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله هنگامى كه به عسفان رسيد ، چاههاى آن خشك شده بود . حضرت بر سر اين چاه آمد و آب دهان مبارك خود را در آن افكند و آب از آن جوشيد . « 1 » ]
( 1 )
بئر جاسم :
همان چاه ابو الهيثم بن تيهان است و ظاهرا همان « جاسوم » باشد . نيز - « مسجد راتج » .
( 2 )
بئر جاسوم :
از چاههاى مدينه در عهد پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بوده است .
( 3 )
بئر جشم :
از چاههاى ناشناختهء مدينه بوده است . به نظر مىرسد كه منظور از جشم ، جشم بن خزرج باشد . اين چاه در غرب وادى رانونا بوده و در الموطأ از آن ياد شده است .
( 4 )
بئر جمل :
فيروزآبادى مىنويسد : اين چاه در ناحيهء جرف ، در انتهاى عقيق بوده است . . . البته اين تعيين محل ، مورد اتفاق نيست .
( 5 )
بئر حاء :
عبارت بوده از يك چاه و يك بستان . در ضبط اين كلمه ، ميان علما اختلاف است كه آيا دو كلمه است ؛ يعنى « بئر + حاء » ؟ يا كلمهء واحد است ؛ يعنى « بئر حاء » ، به فتح باء و كسر آن ؟ . . .
گفتهاند : برخى محدّثان براى تحقيق ضبط درست كلمهء « بئر حاء » ، حتى يك كتاب مستقل نوشتهاند . تعيين محلّ فعلى آن ، كار دشوارى است ؛ زيرا كليهء آثار و اماكنى كه بتوان بر اساس آن محل « بئر حاء » را معلوم كرد ، در آخرين توسعهاى كه پيرامون مسجد النبى صلّى اللّه عليه و آله صورت گرفته از ميان رفتهاند . اين چاه و باغ در ناحيهاى موسوم به باب المجيدى قرار داشته است .
( 6 )
بئر حلوه :
در احاديث نبوى از اين چاه ياد شده ، اما از محلّ آن كسى آگاهى ندارد .
بئر حلوه يكى از چاههاى مدينة النبى صلّى اللّه عليه و آله بوده است .
( 7 )
بئر خارجه :
در صحيح مسلم اين عبارت آمده است : « يدخل في جوف حائط من بئر خارجة » و نيز به صورت « بئر خارجه » ؛ يعنى بيرون از باغ نيز روايت شده است . بنا به روايت نخست ، اگر « بئر
هامش
( 1 ) . بلادى ، ج 2 ، ص 36