موسوم به « امّ العرب » بوده كه به آن « امّ العريك » هم مىگفتهاند .
( 1 ) و گفتهاند كه « امّ العرب » روستايى است در مصر كه هاجر ، مادر حضرت اسماعيل عليه السّلام ، از آنجاست . نمىدانم كه اين روستا هنوز هم وجود دارد يا نه .
( 2 )
امّ العيال :
روستاى آبادى است در وادى فرع از منطقهء مدينه .
[ امّ القرى :
از نامهاى مكه معظمه است .
دليل نامگذارى مكه به اين نام ، آن است كه آنجا نخستين نقطهء تكوين زمين شناخته شده و كرهء زمين از آن نقطه گسترش يافته است . دلايل ديگرى نيز براى آن ذكر شده است و « امّها » ( امّ القرى ) در اين آيه تفسير به مكه شده است
وَ ما كانَ رَبُّكَ مُهْلِكَ الْقُرى حَتَّى يَبْعَثَ فِي أُمِّها رَسُولًا . . .
. « 1 »
« خداوند اهل هيچ آبادى را ( به كيفر شرك و گناه ) به هلاكت نمىرساند ، مگر آنگاه كه برايشان پيامبرى مبعوث گرداند و بر آنان حجّت تمام كند . » « 2 » ]
[ امّ كونى :
از اسامى مكه مكرّمه مىباشد . « 3 » ]
[ امّ الميال :
كه موقوفات حضرت صديقهء كبرا فاطمهء زهرا عليها السّلام در آنجا واقع است . « 4 » ]
[ امّ المؤمنين :
( قبر ) ، نك : « سرف » . ]
( 3 )
[ امّ النّبيّ :
پشتهء بزرگى است و در حدود 22 كيلومترى شرق مستوره است و در حاشيهء شمال شرقى آن ، قبر مادر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله ، آمنه بنت وهب ، قرار دارد . ]
[ امير الحاج :
از منصبهايى است كه ارتباط مستقيم با حكومت اسلامى دارد و از اين رو ، نصب امير الحاج از شئون حكومت و از اختيارات و وظايف حاكم اسلامى است و كسى نمىتواند بدون اذن حاكم ، اين منصب دينى و اجتماعى را بر عهده بگيرد .
در سال دهم هجرى پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله خود عازم سفر حج شد و طبعا خود ، امير الحاج بود و پس از وى حاكمان
هامش
( 1 ) . قصص : 59
( 2 ) . ياقوت ، ج 1 ، ص 254 و ج 5 ، ص 182
( 3 ) . شفاء الغرام ، ج 1 ، ص 76
( 4 ) . معجم البلدان ، ج 1 ، ص 254 ؛ معجم ما استعجم ، ج 3 ، ص 297 و 298 ؛ سمهودى ، ج 3 ، صص 117 و 1130