اينجا عقيق زمين است و از اين پس ، به نام عقيق خوانده شد . بعضى هم گفتهاند : علت نامگذارى آن به عقيق ، سرخ بودن خاك آن است . عقيق داراى سه جمّاء ( تپه ) است :
اول : جمّاء تضارع كه وقتى كسى به سمت مكه مىرود ، اين تپه روبهروى او قرار مىگيرد . اين در صورتى است كه از داخل وادى عقيق عبور نكند ، امّا چنانچه از داخل آن حركت كند ، جمّاء در سمت راست او مىافتد .
دوم : جماء امّ خالد كه در جهت شمال جماء تضارع قرار دارد و آب آن از قصر محمد بن عيسى جعفرى مىگذرد . در پاى آن ، خانههاى اشعث و قصر يزيد نوفلى « 1 » و فيفاء الخبار قرار داشته و از آن به جماء عاقر ، راهى است كه از ناحيهء چاه رومه عبور مىكند .
فيفاء الخبار جزو جماء امّ خالد است .
نقل شده كه در اين جمّاء گور انسانى يافت شد كه در آن نوشته بود : « من اسود بن سواده فرستادهء عيسى بن مريم به سوى مردم اين روستا هستم » . در روايتى ديگر آمده است : « به سوى روستاهاى عرينه » . در روايتى ديگر آمده است : « گورى به قد چهل گز » و در روايتى ديگر آمده است : « فرستادهء سليمان بن داود به سوى مردم يثرب » .
سوم : جمّاء عاقر و به قولى : عاقل .
قصر جعفر بن سليمان در عرصه به اين جماء نسبت داده شده است . در پشت اين جماء ، مشاش واقع شده و آن وادىاى است كه به عرصه مىريزد .
( 1 )
وادى القرى :
- « قرى » و « علا » .
( 2 )
وادى قناة :
تبّع در اين وادى توقف كرد و چون آنجا را ترك نمود گفت : اينجا قنات زمين است و از آن پس بدين نام خوانده شد . اين وادى به نام « شظاظ » نيز خوانده مىشود . در قاموس آمده است :
بخش واقع در نزديك مدينه به نام قناة ناميده مىشود و قسمت دور از آن ، در محل نار الحرّه ، شظاظ خوانده مىشود .
ابن شبّه گويد : وادى قناة از وجّ الطائف مىآيد و به ارحضيّه و قرقرة الكدر مىريزد و سپس از طرف القدوم در بيخ
هامش
( 1 ) . اين خانهها در عصر عباسيان وجود داشته اما بعدا از ميان رفتهاند و اثرى از آنها باقى نمانده است . نك : ص « اخبار الوادى المبارك » از همين نويسنده .