اشاره كردم . حضرت تكبير گفت و ما در پشت سر آن حضرت به صف ايستاديم و دو ركعت خوانديم .
( 1 ) - عثمان بن عمر ، از يونس ، از ابن شهاب ، از محمود بن ربيع ، از عتبان بن مالك براى ما نقل كرد كه : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله نافلهء ظهر را در خانهء او خواند و آنان نيز پشت سر آن حضرت به نماز ايستادند .
( 2 ) - عبد اللّه بن نافع و ابو غسان از مالك بن انس ، از ابن شهاب ، از محمود بن ربيع براى ما نقل كرد كه :
عتبان بن مالك كه فردى نابينا بود ، به پيامبر صلّى اللّه عليه و آله عرض كرد : شبها تاريك است و بعضى شبها هم باران و سيل مىآيد و من فردى نابينا هستم ؛ بنابراين ، اى پيامبر خدا ، در محلّى از خانهء من نماز بخوانيد تا از آن پس همانجا را مصلّا ( مسجد و محل برگزارى نماز جماعت ) قرار دهم . عتبان مىگويد : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله تشريف آورده ، فرمود : در كدام نقطه دوست دارى نماز بخوانم ؟ عتبان به محلّى از خانه اشاره كرد و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در آنجا نماز گزارد .
( 3 ) - ابو غسان از عبد العزيز بن عمران ، از ابن ابى ذئب ، از نافع مولى ابى قتاده ، از ابو هريره حديث كرد ما را كه : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله هنگامى كه عازم بدر بود ، در سقيا ، واقع در حرّه ، از سپاهيان اسلام سان ديد و در آنجا نماز خواند .
( 4 ) - ابن ابى يحيى از خالد بن رباح از مطلّب بن عبد اللّه روايت كرد كه :
پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در مسجد بنى ساعده نماز خواند و در سقيفهء قصواى آنها نشست و به غارى كه در احد هست وارد نشد و در مسجدى كه نزديك شيخان « 1 » است نماز خواند و شب را در آنجا گذراند و نماز صبح روز جنگ احد را هم در آنجا اقامه كرد و سپس به احد رفت .
( 5 ) - ابو غسان گفت : عبد العزيز بن عمران ، از ابىّ بن عياش ، از سعد بر ما خبر داد كه : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در مسجدى كه در بدائع ، در محل شيخان بود نماز خواند و شب را تا به صبح در آنجا گذراند .
هامش
( 1 ) . شيخان : دو اطم يا دژ بودهاند در طرف والج كه در آستانهء آن ، دو مسجد بوده كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در آنجا نماز خواند . گفته مىشود وجه تسميهء اين دو دژ به شيخان ، آن است كه پيرمرد و پيرزنى در آنجا با هم گفتگو مىكردند ( وفاء الوفا ، ج 4 ، ص 1249 ، به تحقيق محيى الدين ) .