گفتهاند : آن كوهى است نزديك مدينه .
در كتاب ابى داود آمده است : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله معادن القبليّه را ؛ اعم از دشت و تپهء آن و نيز اراضى قابل كشت قريس را به اقطاع بلال بن حارث داد . در معجم الطبرانى به جاى قريس ، « قدس » آمده است .
[ قريش :
نام قبيلهاى است كه نسب آنها به « نضر بن كنانة بن خزيمة بن مدركة بن الياس بن نصر » مىرسد و گفتهاند كه جدّ آنان « فهر بن مالك » است و كسى كه نسب وى به او نرسد قرشى به شمار نمىآيد .
در دليل نامگذارى آنها به قريش ، اختلاف نظريههايى وجود دارد ؛ مثلا قريش از ريشهء قرش و به معناى كسب و نيز جمع شدن است و قرشيان ، چنان كه در سوره مباركهء قريش آمده ، سفرهاى بازرگانى زمستانه و تابستانه داشتهاند و آنان كه قبلا در سرزمين مختلف پراكنده بودند ، در مكه جمع شد و اسكان يافتند . « 1 » ]
( 1 )
قريصه :
چاهى در مدينه بوده كه در زمان پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله وجود داشته است .
( 2 )
قرى ( وادى القرى ) :
منطقهاى است ميان مدينه و تبوك كه چون قريههاى زيادى داشته ، بدين نام خوانده شده است .
بزرگترين شهر فعلى آن ، شهر « العلاء » است كه در 350 كيلومترى شمال مدينه قرار دارد . امروزه به نام « وادى العلاء » معروف است . - نقشهء راهها و نيز نقشهء سير سپاه مسلمانان ، شمارهء 33
( 3 )
قريهء بنى سالم :
- « منازل انصار » .
( 4 )
قزح :
( به ضم قاف و فتح زاء ) ، به معناى رنگين كمان است . در سيره آمده است كه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله بامداد مزدلفه ، در قزح وقوف كرد و فرمود : سراسر مزدلفه موقف است . قزح تپهاى است در مجاورت مشعر الحرام در مزدلفه كه كاخى شاهى بر فراز آن بنا شده است .
( 5 )
قسطنطنيه :
همان شهر اسلامبول در تركيه است .
( 6 )
قصر خلّ :
در غرب وادى بطحان قرار دارد .
قصر خلّ ديگرى نيز داريم كه در راه بئر رومه واقع شده است . اين قصر به دستور معاويه به عنوان دژ و قلعهاى براى مردم
هامش
( 1 ) . سفينة البحار ، ج 2 ، ص 424 ، مادهء « قرش » ؛ طريحى ، ج 3 ، ص 486