( 1 )
شعب ابى دبّ :
درهاى است در مكه . گفته مىشود آرامگاه آمنه بنت وهب ، مادر رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله ، در همين درّه است ، اما طبق نظريهء مشهور ، آرامگاه آن بانو در ابواء است . گورستان قديمى مردم مدينه در اين درّه بوده است .
( 2 )
شعب ابى طالب :
همان درّهاى است كه قريش ، در آغاز دعوت اسلام ، بنى هاشم را در آنجا محاصره كردند . اين دره به نام « شعب بنى هاشم » و « شعب على » نيز خوانده مىشود . پيامبر خدا در اين دره ديده به جهان گشودند . « 1 » - « شعب ابى يوسف » .
( 3 )
شعب ابى يوسف :
همان درّهاى است كه وقتى قريش بر ضدّ بنى هاشم همپيمان شدند و آن عهدنامهء كذايى را نوشتند ، پيامبر خدا و بنى هاشم به آنجا پناه بردند .
اين دره منزلگاه بنى هاشم بود و در آن خانههايى داشتند . . . اين شعب به نامهاى شعب بنى هاشم و شعب ابى طالب نيز خوانده مىشود و امروزه به آن « شعب على » مىگويند .
( 4 )
شعب احد :
روايت شده است كه :
« پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله در روز احد حركت كرد و در شعب ( درّهء ) احد در كرانهء طرف كوه وادى فرود آمد و خود و سپاهيانش پشت به احد مستقر شدند » . - « نقشهء پيكار احد » .
( 5 )
شعب ثبير :
ميان مستعجله و صفرا است ، در راه ميان مدينه و بدر . روايت شده است
هامش
( 1 ) . محقّق دانشمند ، مرحوم شيخ محمد على اردوبادى ، در كتابى كه در اين باره تأليف نموده و آن را « على وليد الكعبه » نام نهاده مىنويسد :
ولادت امير مؤمنان على بن ابى طالب عليه السّلام در كعبه ، از نظر تاريخى ، مسألهاى قطعى و مسلّم است ، گرچه بعضى به خاطر انحراف افكار عمومى در پى مخدوش جلوه دادن آن برآمدهاند ، ولى ما جز نقلى ضعيف كه واقعيتهاى تاريخى آن را تكذيب مىكند ، دليلى بر اعتبار آن نيافتيم .
و سپس به نقل اسناد و اخبارى مىپردازد كه علماى بزرگ اهل سنت در كتابهاى خويش آورده و بر آن تكيه و اعتماد كردهاند ؛ براى نمونه از حاكم نيشابورى در كتاب مستدرك چنين نقل مىكند :
اين مسأله از نظر اخبار در حدّ تواتر ، به ثبوت رسيده است كه فاطمه بنت اسد على بن ابى طالب - كرم اللّه وجهه - را در داخل كعبه به دنيا آورد .
علىّ وليد الكعبه ، ص 10 و 22 ، مستدرك حاكم ، 3 ، ص 483