محرمانه مواظب اعمال او باشد . قيصر بورژيا پسر پاپ الكساندر ششم است كه شرح آن در ضمن كتاب شهريار مشروحاً آمده است . اين شخص در عالم سياست و عمل يكى از اشخاص قسى القلب و سفاك بىبدلى بوده است كه اعمال و رفتار پر مكر و حيلهء او در سياست و بر انداختن مخالفين خود و در محو و اضمحلال آنها مهارت حيرت انگيزى داشت ، تماما در افكار مصنف ما ( ماكياولى ) تاثير فوق العاده داشته است . توقف طولانى ماكياولى در دربار اين شخص و مشاهدهء دقيق كردار و عمليات او از نزديك و ايجاد يگانگى و دوستى بعدى بين اين دو نفر تا اندازهاى بلكه بيشتر مصنف ما را شيفته سياست او گردانيد . . . از مكتوبات اين زمان ماكياولى ظاهر مىشود كه او چقدر فريفته سياست تند و خشن . و مفتون هوش و فراست آميخته با تدبير و مال انديشى قيصر بورژيا گرديده و قيصر مورد ستايش ماكياولى شده بود . . . » ( 1 ) با نظر به مشاهدات فراوان مىتوان به اين نتيجه رسيد كه اغلب سرنوشت طبيعى انسانها به دست انسانهاى بالاتر ساخته مىشود .
تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 516
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٥١٦
نايب قاضى پس از شنيدن پيغام قاضى فورا خود را به چهار سو رسانيده و به جوحى گفت :
اين صندوق را به چند مىفروشى ؟ جوحى گفت : اين صندوق را بيش از نه صد سكه طلا مىخرند ، ولى من به كمتر از هزار سكه طلا نمىفروشم ، اگر تو ميل خريدن دارى ، بيا پيش .
نايب قاضى گفت : پاچه ورماليده ، خجالت بكش ، ارزش صندوق معلوم است .
جوحى گفت : بدون ديدن جنس خريد و فروش جايز نيست ، ما نمىتوانيم معاملهء
هامش
( 1 ) شهريار ، ماكياولى ، ترجمه آقاى محمود محمود ، ص 5 . .