( ( 2960 ) ) حاش للَّه ترك بانگى برزند
سگ چه باشد شير نر خون قى كند
( ( 2961 ) ) اين كه خود را شير يزدان خوانده اى
سالها شد با سگى درمانده اى
( ( 2962 ) ) چون كند آن سگ براى تو شكار
چون شكار سگ شدستى آشكار
آيه
« مُحَمَّدٌ رَسُولُ الله واَلَّذِينَ مَعَه أَشِدَّاءُ عَلَى اَلْكُفَّارِ رُحَماءُ بَيْنَهُمْ 48 : 29 . . . » ( 1 ) ( محمد صلى الله عليه وآله فرستادهء خدا و كسانى كه با او ايمان آوردهاند به كفار سخت وميان خود رحيم ومهربانند ) . « وكَلْبُهُمْ باسِطٌ ذِراعَيْه بِالْوَصِيدِ 18 : 18 . » ( 2 ) ( وسگ اصحاب كهف بازوها را در حال خواب در آستانهء كهف دراز كرده بود ) .
( ( 2946 ) ) آب روها را غذاى او كند
تا برد او آب روى نيك و بد
( ( 2967 ) ) آب تتماج است آب روى عام
كه سگ شيطان از آن يابد طعام
آيا خداوند آبروى مردم را بوسيلهء شيطان پوچ وتباه مىسازد ؟
در مضمون دو بيت فوق دو احتمال وجود دارد :
احتمال يكم - اين كه خداوند شيطان آن موجود پليد را چنان مسلط ساخته است كه آبروى انسانها را مىريزد وگم راهشان مىسازد . اين احتمال با مصرع اول دو بيت فوق تقويت مىشود ، زيرا مىگويد : « آبروها را غذاى او كند » و فاعل فعل « كند » خدا است .
بنا بر اين احتمال ، كارهاى زشت آدميان از اختيار آنان خارج مىشود ومسئلهء
هامش
( 1 ) سوره الفتح ، آيهء 27 . .
( 2 ) سوره الكهف ، آيهء 18 . .