تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 522

« در اين حالت ترتيب كرات دلالت مىكند كه عمر گذشتهء آنها تا كنون يك ميليارد سال است » ( 1 ) سير جيمس جينز « عمر عالم طبيعى ، بيشتر از آن است كه عقايد گذشتگان نشان مىدهد . زيرا عمر اين عالم دو برابر آنست كه سابق بر اين گفته شده است . با محاسبه‌اى كه از انبساط جهان تا گسترش فعلى به دست مىآيد سه و چهار ميليارد سال است » ( 2 ) هارلو شابلى « عقيدهء ازلى و ابدى بودن جهان با مبانى علمى امروزى وفق نمىدهد » ( 3 ) ايروينگ ويليام نبلوچ « خورشيد سوزان و ستارگان و زمين آكنده از زندگى گواه صادق است بر اين كه آغاز جهان در « زمان » اتفاق افتاده است و لحظهء خاصى از زمان آغاز پيدايش آن بوده و بنا بر اين نمىتواند جز « آفريده » باشد ، يك علت بزرگ نخستين يا يك خالق ابدى بر همه چيز دانا و توانا بايد وجود داشته باشد كه جهان را ساخته باشد . » ( 4 ) فرانك آلن « تئورى آبله لومتر به آنهايى كه قصد فرار از اصل كارنو داشتند ، آخرين ضربت را وارد كرد ، نه فقط جهان عظيم ستارگان ازلى نيست ، بلكه جوانتر از آن به نظر مىرسد كه تكامل ستارگان در داخل آن امكان پذير باشد . » ( 5 ) آبه لومتر « مقدمةً بايد گفت كه دلايل قابل توجهى براى اين طرز فكر كه مادهء موجود