مثال
( ( 2521 ) ) مرغ با بيلى دو سه سنگ افكند
لشكر زفت حبش را بشكند
( ( 2522 ) ) پيل را سوراخ سوراخ افكند
سنگ مرغى كو به بالا پر زند
( ( 2523 ) ) دمّ گاو كشته بر مقتول زن
تا شود زنده همان دم در كفن
( ( 2524 ) ) حلق ببريده جهد از جاى خويش
خون خود جويد ز خون پالاى خويش
( ( 2525 ) ) همچنين ز آغاز قرآن تا تمام
رفض اسباب است و علت و السلام
( ( 2526 ) ) كشف اين نز عقل كار افزا شود
بندگى كن تا تو را پيدا شود
( ( 2527 ) ) بند معقولات آمد فلسفى
شهسوار عقل عقل آمد صفى
( ( 2528 ) ) عقل عقلت مغز و عقل توست پوست
معدهء حيوان هميشه پوست جوست
( ( 2529 ) ) مغز جوى از پوست دارد صد ملال
مغز نغزان را حلال آمد حلال
( ( 2530 ) ) چون كه قشر عقل صد برهان دهد
عقل كل كى گام بىايقان نهد ؟
( ( 2531 ) ) عقل دفترها كند يك سر سياه
عقل عقل آفاق دارد پر ز ماه
( ( 2532 ) ) از سياهى و سپيدى فارغ است
نور ماهش بر دل و جان بازغ است
( ( 2533 ) ) اين سياه و آن سفيد ار قدر يافت
ز ان شب قدر است كاختروار تافت
( ( 2534 ) ) قيمت هميان و كيسه از زر است
بىزر آن هميان و كيسه ابتر است
( ( 2535 ) ) همچنان كه قدر تن از جان بود
قدر جان از پرتو جانان بود
( ( 2536 ) ) گر بدى جان زنده بىپر تو كنون
هيچ گفتى كافران را ميّتون
( ( 2537 ) ) هين بگو كه ناطقه جو مىكند
تا به قرنى بعد ما آبى رسد
( ( 2538 ) ) گر چه هر قرنى سخن آرى بود
ليك گفتهء سالفان يارى بود
( ( 2539 ) ) نى كه هم تورات و انجيل و زبور
شد گواه صدق قرآن اى شكوه
( ( 2540 ) ) روزى بىرنج جوى و بىحسيب
كز بهشتت آورد جبريل سيب
( ( 2541 ) ) بلكه رزقى از خداوند بهشت
بىصداع باغبان بىرنج كشت
( ( 2542 ) ) ز انكه نفع نان در آن نان داد اوست
بدهدت آن نفع بىتوسيط پوست