دارد به تنگناى و انقباض هم نيازمند است . اين تنگناى و انقباض و حتى تغيير مسيرهاى محاسبه شدهء مورد تمايل ، به قول استاد معظم آقاى شيخ بهاء الدين محلاتى : نه تنها براى درك ملايمات و يا براى تحقيق بخشيدن به خيرات بيشتر و مصالح عالى تر سر راه انسانى را مىگيرد ، بلكه خود پديده هاى ناملايم مانند قطب منفى يك جريان مركب از دو قطب مثبت و منفى است كه مجموعا يك محصول مانند روشنايى برق را ايجاد مىنمايد . شايد فرموده ى خداوند در آيهء . « وَبَشِّرِ اَلصَّابِرِينَ اَلَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا لِلَّه وَإِنَّا إِلَيْه راجِعُونَ 2 : 155 - 156 . » ( 1 ) ( و برد باران را بشارت بده ، آنان كسانى هستند كه وقتى مصيبتى به آنان وارد شود ، مىگويند : ما از آن خدا و برگشت ما به سوى اوست ) همين معناى عالى را گوشزد مىكند و مىگويد : شكيبايان در مقابل شرور و ناملايمات نه تنها تحمل مىكنند و خلاف رضاى الهى چيزى به زبان نمىآورند ، بلكه آنان مىدانند كه در گذرگاه كوى الهى مصايب و محروميتها و شكنجه ها از يك طرف ، و لذايذ و خوشىها و موفقيتها از طرف ديگر مانند پاى راست و پاى چپ است كه حركت آن دو در موقع گام برداشتن براى عبور از گذر گاه بىكسان ضرورت دارد .
تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 440
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٤٤٠
اى مرد كريم ، از كليم الله موسى بياموز و ببين كه اشتياق خود را چگونه ابراز مىكند . با آن همه جاه و مقام پيغمبرى مىگويد : من از خود بينى بيزار و در جستجوى خضرم .
اى موسى عزيز ، تو قوم خود را رها كرده و به دنبال انسان نيكويى ، سر گشته و مشتاق حركت مىكنى ؟ تو كه كيقباد وجودى ، و از خوف و رجا رهايى پيدا
هامش
( 1 ) سوره البقرة ، آيهء 150 . .