تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 255

اين مطلب را كه جلال الدين از زبان شيطان مىگويد : بايستى تأويل شود و گفته شود كه منظور او اين است كه من مىدانم حرص و كينه و بغض و شهوات بد است ، من اين بدىها را به طور جبر بر تو تحميل نمىكنم و الا اگر مقصودش اين باشد كه شيطان از بدىها و حرص و كين واقعاً بيزار بوده و اغواى او هيچ گونه اثر معصيت براى او ندارد ، صحيح نخواهد بوده‌ام خداوند مىفرمايد : « إِنَّما يُرِيدُ اَلشَّيْطانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ اَلْعَداوَةَ وَاَلْبَغْضاءَ 5 : 91 . . . » ( 1 ) ( جز اين نيست كه شيطان مىخواهد در ميان شما عداوت و كينه توزى راه بيندازد ) . آيا عداوت ورزيدن با انسان ، از انحراف شيطان نيست ؟ خداوند مىفرمايد : « وَلا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ اَلشَّيْطانِ إِنَّه لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ . » 2 : 208 ( 2 ) ( از گامهاى شيطان تبعيت نكنيد ، شيطان دشمن آشكار شما است ) . « إِنَّه عَدُوٌّ مُضِلٌّ مُبِينٌ . » 28 : 15 ( 3 ) ( شيطان دشمن و گمراه كنندهء آشكار است ) . و به همين مضمون آيات فراوانى وارد شده است .