تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 213

مساهمون:

ص٢١٣
خير محض است و كار او نيز خير محض خواهد بود و او هيچ احتياجى به بهره بردارى از شرارت و پليدى بعضى از موجودات براى به ثمر رسانيدن كمال بعضى ديگر ندارد . شيطان ماهيتى از جن و مادهء آتشين بوده كه جزء دستگاه آفرينش قرار گرفته است ، نه به عنوان موجودى كه بايستى كبر و غرور بورزد و به آدم سجده نكند و رانده شود و سپس به جاى اين كه توبه كند و از كردار خود پشيمان شود ، بگويد : خدايا تا روز قيامت به من مهلت بده تا بندگان تو را اغوا كنم و فريب بدهم
گفت انظرنى الى يوم الجزاء كاشكى گفتى كه تُب يا ربنا

مسئلهء هفتم - آيا انسان مىتواند شيطان را از خود دور كند ؟

البته مىتواند ، انسانى كه مىتواند غرايز حيوانى جوشان و خروشان خود را مهار كند ، چگونه نمىتواند شيطان را از خود دور نمايد . آيات شريفه اين مضمون را در موارد متعددى گوشزد مىكند از آن جمله : « قالَ رَبِّ بِما أَغْوَيْتَنِي لأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِي اَلأَرْضِ وَلأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ . إِلَّا عِبادَكَ مِنْهُمُ اَلْمُخْلَصِينَ . قالَ هذا صِراطٌ عَلَيَّ مُسْتَقِيمٌ . إِنَّ عِبادِي لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطانٌ إِلَّا مَنِ اِتَّبَعَكَ مِنَ اَلْغاوِينَ . » 15 : 39 - 42 ( 1 ) ( شيطان گفت : اى خداى من بدان جهت كه مرا اغوا كردى من هم در روى زمين براى اولاد آدم اشياء را زيبا و جالب نشان داده همهء آنها را اغوا خواهم كرد . مگر بندگان مخلصت را ) . « قالَ فَبِعِزَّتِكَ لأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ إِلَّا عِبادَكَ مِنْهُمُ اَلْمُخْلَصِينَ . » 38 : 82 - 83 ( 2 ) ( شيطان گفت : سوگند به عزت تو ، همهء آنها را اغوا خواهم كرد مگر بندگان مخلصت را ) . در اين مضمون آيات فراوانى است كه بعضى از آنها به طور مستقيم مطلب را

هامش
( 1 ) سوره حجر ، آيات 39 تا 42 . .
( 2 ) سوره ص ، آيهء 83 . .