تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 76

حال با حزم و تدبير در رفع خرافات و بىايمانى و حماقت بكوشيم تا از پيروان خويش مردانى بسازيم كه با هدف مشترك به يك ديگر بپيوندند و صاحب نفوذ و قدرت باشند . » ( 1 ) « در آن موقع كه همه چيز در ظلمت غوطه ور بود تنها موعظه كفايت مىكرد ، زيرا ، نوى و تازگى حقيقت نيروى خاصى به آن مىبخشيد ، اما امروز ما به وسايل نيرومندترى احتياج داريم . امروز بايد آدمى هم كه تابع احساسات خويش است جذابيت فضيلت و تقوى را به خوبى درك كند . شهوات را نمىتوان ريشه كن ساخت ، فقط بايد در راه برگشت آنها به جانب هدفهاى عالى و شرافتمندانه مجاهدت كرد و به اين جهت بايد هر كس مىتواند شهوات و علايق خويش را در حدود فضيلت و تقوى ارضا نمايد و البته انجمن ما بايد وسايل اين كار را فراهم سازد . » ( 2 ) « آقاى عزيز بر عكس ما فقط در ميان هيجانهاى زندگانى خود مىتوانيم به سه هدف اصلى نائل آييم : 1 - خويشتن شناسى ، زيرا - انسان تنها به وسيله مقايسه خود با جهان پيرامونش مىتواند خويشتن را بشناسد . 2 - كوشش در راه تكامل خويش ، زيرا - آدمى فقط از راه مبارزه به سوى كمال مىرود . 3 - كسب فضيلت اصلى ، عشق به مرگ ، زيرا - فقط تصور زندگى مىتواند بىهودگى و حقارت آن را بنماياند و عشق فطرى ما را به مرگ يا رستاخيز براى زندگى جديد تقويت نمايد . » ( 3 ) « با وجدانى آرام و سعادتمند به بستر خواب رفته‌ام . پروردگار بزرگ به من