تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 518

مساهمون:

ص٥١٨
( ( 2039 ) ) از خيال و وسوسه تنگ آمدى طعنه بر پيغمبرىام مىزدى

خيالات و وسوسه ها از بزرگترين موانع وصول به واقعيات هستند

وضع بشرى در مقابل واقعيات به شكلى نيست كه بتواند به طور مستقيم با آنها رو در رو قرار گرفته و بهره بردارى نمايد . اگر درست دقت كنيم خواهيم ديد : با نظر به دوام حركت و تغييرات و فعاليتهاى گوناگونى كه در ذهن انسانى حكمفرما است و با نظر به دوام حركت و تغيير و تحولى كه در جهان هستى حكومت مىكند ، استخراج واقعيات از متغيرات به وسيلهء متغيرات شبيه به عكس بردارى از يك صورت متغير و متحرك با يك ماشين عكاسى متغير و متحرك مىباشد . فرض كنيم : مىخواهيم يك نهال ظريفى را كه در مقابل ما قرار گرفته است بشناسيم ، در اين شناسايى واحدها و قضاياى ذيل را خواهيم ديد : 1 - موجودى كه مقدارى از آن به طور عمودى بر روى خاك مشاهده مىشود . اين موجود داراى شاخه ها و شكوفه هاى ظريف و برگهاى كوچك و بزرگ مىباشد ، كه مجموعاً نهال ناميده مىشود . 2 - مىدانيم يا مىبينيم كه موجود مايعى به نام آب با آن نهال تماس مىگيرد . تماس آب با آن نهال اثرى در وى ايجاد مىكند . باز مىدانيم يا مىبينيم كه شعاع آفتاب و هوا و مواد خاكى با آن نهال در تماس هستند و هر يك از آنها اثرى در آن ايجاد مىكند . هر چه كه در بارهء موضوع مزبور بيشتر بررسى كنيم ، وجود اين موضوع با گسترش و عمق بيشترى در طبيعت براى ما جلوه مىكند . از طرف ديگر به وضع حواس و درون ادراك كننده مىنگريم كه ما هستيم . البته مسلم است و مىبينيم كه ما حواس