تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 151

مساهمون:

ص١٥١
در صورتى كه شايد همين انسان بىوجدان خيلى زيباتر و داراى قد رساتر و بيان گوياتر بوده باشد . اى داد از اين تشابه در چشم و دهان و بينى و دو پا و دو دست . فقط با يك جملهء مختصر مىگوييم : فرق ميان دو انسان پست و عالى فرق ميان دو موجود در يك خط مثبت نيست ، بلكه انسان پست مىتواند تا منهاى بىنهايت زير صفر تنزل كند . و انسان عالى و با شخصيت تا به اضافهء بىنهايت ترقى نمايد . و هيچ دو موجودى را در دنياى طبيعت سراغ نداريم كه فاصلهء ميان آن دو به اين اندازه بوده باشد .

3 - تشابه در عوامل

نوع زنبور يكى است زنبور عسل همان گياه را مىخورد كه زنبور عادى ، ولى همان گياه در ساختمان طبيعى زنبور عسل به شيرينى تبديل مىگردد ، و در ساختمان طبيعى زنبور معمولى مبدل به نيش زهرآگين مىگردد . بلكه همان زنبور عسل كه يك صنف و يك فرد مشخص از زنبور است با اين كه از مواد معينى تغذى مىكند همان مواد در ساختمان طبيعى آن زنبور به دو پديدهء متضاد تبديل مىگردد : پديدهء سمى ، و عسل .

4 - باز تشابه در عوامل

آهو يك نوع است و همه افراد اين نوع ، از گياه هاى مخصوصى تغذيه مىكنند و قسمتى از همان گياه در ناف آنها به مشگ مبدل مىشود و در معده به سرگين مبدل مىگردد .

5 - باز تشابه در عوامل

نوع نى يكى است و همه افراد آن از آب كه يك حقيقت است آب مىخورند ولى يكى نيشكر مىشود ديگرى نى تو خالى .

6 - باز تشابه در عوامل

گروه زيادى از انسانها همان غذاها را مىخورند كه انسانهاى الهى ، ولى همان