تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 64

مساهمون:

ص٦٤

تفسير :

خداوند پس از بيان قصّهء ابراهيم عليه السلام و اينكه طريقه و ملت او طريقه و ملت حضرت محمّد صلى اللَّه عليه و آله است ، مردم را به پيروى از ملّت ابراهيم عليه السلام ترغيب كرد و فرمود :
وَ مَنْ يَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ إِبْراهِيمَ إِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ . . .
- يعنى از دين و شريعت ابراهيم جز كسانى كه خود را به هلاكت بيفكنند روى برنميگردانند . حسن ميگويد : مراد اين است : شريعت ابراهيم را جز كسانى كه خود را گمراه كنند ترك نمىكنند . اصم ميگويد منظور اين است : جز افرادى كه جاهل بموقعيت و مقام خود باشند از شريعت ابراهيم اعراض نميكنند . ابو مسلم معتقد است كه معناى آيه اين است كه از شريعت ابراهيم جز افرادى كه بوجود خود از لحاظ آيات و دلائل توحيد كه در آن موجود است ، پى نبرده‌اند ، روى برنميگردانند .
وَ لَقَدِ اصْطَفَيْناهُ فِي الدُّنْيا . . .
- يعنى در دنيا او را به پيغمبرى برگزيديم .
وَ إِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ . . .
- زجاج ميگويد : مراد اين است . كه او در آخرت از رستگاران است . ابن عباس ميگويد : منظور اين است كه او در آخرت با صالحين يعنى همراه پدران خود كه پيمبر بوده‌اند در بهشت خواهد بود . و نكتهء اينكه تنها رستگارى اخروى را براى ابراهيم ذكر كرده و فرمود
« وَ إِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ »
با اينكه او در دنيا هم داراى همين امتياز و صفت نيز هست اين است كه ابراهيم به جهت شايستگى مخصوصى كه دارد استحقاق كرامت و پاداش نيكو و كامل را داراست و البته پاداش كامل و خالص تنها در آخرت وجود دارد . و اين گفتار خداوند
وَ مَنْ يَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ إِبْراهِيمَ إِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ
دلالت دارد بر اينكه هر كس از شريعت حضرت محمّد صلى اللَّه عليه و آله اعراض كند خود را به هلاكت افكنده است