تفسير :
پس از آنكه در آيه گذشته اشارهاى به موضوع ارتباط اجتماعى ( در مورد يتيمان ) شد در اينجا قسمتى از احكام ارتباطات اجتماعى را بيان مىكند :
وَ لا تَنْكِحُوا الْمُشْرِكاتِ حَتَّى يُؤْمِنَّ . . .
- با زنانى كه كافرند تا وقتى ايمان نياورده و خدا و رسولش را تصديق نكردهاند ازدواج نكنيد .
بعقيده ما اين آيه بر حرمت ازدواج با زنان كافر مطلقا ( اهل كتاب و غير آن ) دلالت دارد ولى مفسرين در اين جهت اختلاف كردهاند و آن از اينقرار :
1 - جمعى ميگويند چون كلمه « مشرك » به اهل كتاب صادق نيست و در آيات كريمه مشرك و اهل كتاب جداى از هم و به صورت عطف به يكديگر بيان شده مانند :
« لَمْ يَكُنِ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ وَ الْمُشْرِكِينَ »
« 1 » ( كسانى كه كافرند از اهل كتاب و مشركين جدا نبودند ) و
« ما يَوَدُّ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ وَ لَا الْمُشْرِكِينَ »
« 2 » ( كافران از اهل كتاب و مشركان دوست ندارند كه . . . ) .
بنا بر اين كلمه حرمت ازدواج شامل اهل كتاب نميشود .
2 - بعقيده جمعى ديگر كلمهء مشرك شامل اهل كتاب نيز مىشود زيرا آنها با انكار نبوت پيامبر اسلام و انكار معجزات آن حضرت و اسناد آنها به غير خدا عمداً شرك به خدا آوردند بنا بر اين ، حكم حرمت ازدواج شامل آنها هم ميگردد .
اين دسته در اينكه زنان كتابى چگونه از اين حكم كلى ( حرمت ازدواج ) خارج شده و ازدواج با آن جائز شده است دو عقيده اظهار كردهاند :
بعضى ميگويند خروج زنان كتابى از اين حكم باستناد آيه :
« وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ »
« 3 » ( زنان پارسا از آنها كه پيش از شما كتاب داشتهاند . . . ) كه در مقام بيان حكم حلال بودن ازدواج اين زنان است بعقيده اينان اين آيه
هامش
( 1 ) آيه 1 از سوره بينه
( 2 ) آيه 99 از سوره بقره
( 3 ) آيه 7 از سوره مائده