تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ٢ — صفحة 301

مساهمون:

ص٣٠١

و قمار و نيز دربارهء امور دنيا و آخرت ، احكام و براهين خود را بيان ميكنيد تا در آنها فكر و مطالعه نماييد . وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْيَتامى . . . - ( و در مورد يتيمان از تو مىپرسند ) . ابن عباس ميگويند وقتى كه آيات : « لا تَقْرَبُوا مالَ الْيَتِيمِ » « 1 » ( بمال يتيم نزديك نشويد ) . و « إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوالَ الْيَتامى ظُلْماً » « 2 » ( كسانى كه مالهاى يتيمان را از روى ستم ميخورند . . . ) نازل شد كسانى كه نزدشان يتيمى ميزيست رفتند و آب و خوراك آنها را از آب و خوراك خويش جدا نمودند و در زحمت زيادى قرار گرفتند لذا نزد رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و آله آمده راه چاره‌اى خواستند در اين وقت اين آيه نازل گشت . بنا بر اين ، چون در آيه ، پرسشى درباره خود يتيمان نشده و پاسخ آنها از آن نظر نسبت لازم است ) تقدير گرفته شود به اين صورت . « درباره قيام بامور يتيمان و تصرف در اموال ايشان از تو مىپرسند . اى محمّد صلّى اللَّه عليه و آله بگو : ( اصلاح لهم ) اصلاح اموال آنان بدون اجرت و عوض گرفتن ، خوب است و پاداش آن زيادتر مىباشد . وَ إِنْ تُخالِطُوهُمْ . . . - اگر با آنها شركت كرده و مالهاى يتيمان را با مالهاى خود مخلوط كنيد و پاداش و مزدى نيز در برابر زحماتى كه براى انجام كارهاى آنها مىكشيد از مالهايشان برداريد . فَإِخْوانُكُمْ . . . - پس آنان برادران شمايند كه بعضى به ديگر كمك كرده و از مالهاى يكديگر بهره‌مند ميگردند . اين اجازه‌اى است در اين كه اگر نفع و صلاح يتيمان در نظر گرفته شود مىتوانند در مالهايشان تصرف كرده و خوردن و آشاميدن و منزل با آنان مشاركت نمايند « حسن » و مفسران ديگر . و همين معنا در اخبار ما ( شيعه ) نيز آمده است .

هامش
( 1 ) آيه 152 از سوره انعام و 34 از سوره اسراء ( 2 ) آيه 10 از سوره نساء