روايت كردهاند كه از آن حضرت سؤال شد كه آيا وصيّت براى وارث جائز است ؟
فرمود : بلى و اين آيه را تلاوت كرد .
سكونى از حضرت صادق عليه السلام از پدر بزرگوار خود از حضرت امير مؤمنان نقل نموده است كه فرموده « عمل كسى كه هنگام مرگ براى خويشاوندانى كه از او ارث نميبرند وصيت نكند ، با معصيت پايان يافته است » .
مؤيّد آنچه گفتيم روايتى است كه از حضرت رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم نقل شده است كه فرمود :
« من مات به غير وصيّة مات ميتة جاهليّة »
يعنى مرگ كسى كه بدون وصيّت بميرد ، مرگ زمان جاهليت است » و نيز فرمود
« من لم يحسن وصيّته عند موته كان نقصاً في مروءته و عقله »
يعنى كسى كه در حين مرگ بطور شايسته وصيّت نكند ، اين علامت آنست كه مردانگى و عقل او ناقص است از حضرت صادق عليه السلام نقل شده است كه فرمود : « شايسته نيست مسلمانى ، شبى را بروز بياورد مگر اينكه وصيّت نامهء او در زير سرش قرار داشته باشد » .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 181 ]
فَمَنْ بَدَّلَهُ بَعْدَ ما سَمِعَهُ فَإِنَّما إِثْمُهُ عَلَى الَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ( 181 )
[ ترجمه ]
پس هر گاه كسى بعد از شنيدن وصيت آن را تغيير دهد گناه اين عمل بر كسانى است كه عمل بر خلاف وصيت كنند و آن را تغيير بدهند خداوند بهر چه خلاف بگوئيد شنوا و باعمال آنان دانا است
تفسير :
پس از بيان حكم وصيّت ، خداوند تغيير وصيّت را مورد تهديد قرار داد و فرمود :
فَمَنْ بَدَّلَهُ . . .
- هر كس از اوصياء يا اولياء ميّت يا شهود وصيّت « وصيّت » را تغيير بدهد و ضمير در « بدّله » از اينجهت مذكّر آمده است كه بايصاء برميگردد مانند
« فَمَنْ جاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ »
« 1 » كه مذكّر بودن آن باعتبار و « عظ » است .
بعد ما سمعه . . . - بعد از آنكه وصيّت را از وصى بشنود لفظ « سماع » را
هامش
( 1 ) آيه 275 سورهء بقره .