تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ٢ — صفحة 140

مساهمون:

ص١٤٠
انظار : مهلت دادن .

تفسير :

پس از آنكه خداوند حال كسانى را كه كتمان حق كردند و وضع كسانى را كه توبه نمودند بيان كرد ببيان حال افرادى كه بدون توبه از آنها يا مطلق كفّار مردند پرداخت و فرمود : إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ ماتُوا وَ هُمْ كُفَّارٌ . . . - كسانى كه كافر شدند و در حال اصرار بر كفر مردند و علّت اينكه در استحقاق لعن كفّار فرمود « وَ ماتُوا وَ هُمْ كُفَّارٌ » يعنى در حال كفر مردند با اينكه هر كافرى در حال كفر - و لو در حال كفر نميرد - ملعون است ، اين است كه لعن در آيه مطلق است و لعن مطلق مخصوص كافرانى است كه در حال كفر بميرند و الّا « لعن » مشروط است به اينكه توبه نكنند . بعضى گفته‌اند « شرط مرگ در حال كفر » در خلود لعن اعتبار دارد نه در اصل لعن و آيه هم بدليل « خالِدِينَ فِيها » خلود لعن را مىگويد » . أُولئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللَّهِ . . . - بر آنان لعنت خداوند يعنى دورى از رحمت او . وَ الْمَلائِكَةِ وَ النَّاسِ أَجْمَعِينَ . . . - و لعنت ملائكة و همهء مردم است . اگر گفته شود : چگونه خداوند لعنت همهء مردم را فرموده است و حال آنكه در ميان مردم كسانى هستند كه كافر را لعن نمىكنند ؟ در جواب آن چند وجه گفته شده است : 1 - ابو العاليه ميگويد هر فردى از افراد مردم ، كافر را يا در دنيا يا در آخرت يا در دنيا و آخرت لعن مىكند چنان كه خداوند فرمود يَوْمَ الْقِيامَةِ يَكْفُرُ بَعْضُكُمْ بِبَعْضٍ وَ يَلْعَنُ بَعْضُكُمْ بَعْضاً « 1 » يعنى چون روز قيامت شود شما ( خطاب بكفّار است ) هر يك ديگرى را كافر بدانيد و به يكديگر لعن كنيد . 2 - قتاده و ربيع ميگويند مراد از « النّاس » مؤمنين هستند گويا خداوند به غير آنها اعتنا نكرده و كفّار را به حساب نياورده است چنان كه مىگوييم المؤمنون هم

هامش
( 1 ) آيه 25 سوره عنكبوت