رفتار تباه خود چه عذاب و كيفرى در انتظار آنان است . از اين آيه نيز استفاده مىشود كه گناهكاران ممكن است خود بزشتى و فساد آن آگاه نباشند . وَ إِذا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا . . . وقتى بمنافقان گفته مىشود بمحمّد صلى اللَّه عليه و آله و آنچه بر او نازل شده ايمان بياوريد هم چنان كه يارانش او را تصديق كردند و همانطور كه عبد اللَّه بن سلام و ديگران از يهود به او ايمان آوردند آنان ميگويند آيا ما مانند سفيهان و كم خردان به او ايمان بياوريم . « أَ نُؤْمِنُ كَما آمَنَ السُّفَهاءُ » خداوند آنان را در اين فكر تكذيب كرده و ميگويد كه اينان خود نادان و سفيهند زيرا مگر سفيه جز اينست كه چيزى را ضايع مىكند در حالى كه تصور مىكند آن را حفظ كرده و نگاه داشته است . اين منافقان نيز ايمان نياورده و كفر ميورزيدند و گمان مىنمودند كه ايمان دارند و هدايت شدهاند .
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ١ — صفحة 76
مساهمون: الشيخ الطبرسي
ص٧٦
وَ إِذا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قالُوا آمَنَّا وَ إِذا خَلَوْا إِلى شَياطِينِهِمْ قالُوا إِنَّا مَعَكُمْ إِنَّما نَحْنُ مُسْتَهْزِؤُنَ ( 14 ) اللَّهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ وَ يَمُدُّهُمْ فِي طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ ( 15 ) أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ وَ ما كانُوا مُهْتَدِينَ ( 16 )
چون مؤمنان را ببينند گويند ايمان آوردهايم و چون با ياران شيطان صفت خود تنها شوند گويند همانا با شمائيم ما استهزاء كنندهايم ( 14 ) خداوند آنها را بمسخره گرفته و در طغيانشان كمك مىكند تا هم چنان متحير بمانند ( 15 ) .
اينان هستند كه گمراهى را بهدايت خريدند و تجارتشان سود نكرد و راهى به حق نيافتند ( 16 ) .
لقوا - ديدند از لقاء و آن روبرو شدن دو چيز با هم ، يا برخورد آنها بهم مىباشد
خلوا - تنها شدند - خلوت گزيدند .
يستهزئ - مسخره ميكنند .
يمدّهم - از ماده و ريشه مدّ كه اصل آن زياد شدن و جذب است .
طغيان - تجاوز از حد و ميگويند : طغى الماء ( آب تجاوز كرد ) وقتى از حدش بگذرد به همين مناسبت بمرد ستمگر متجاوز « طاغيه » ميگويند .