تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 171

مساهمون:

ص١٧١
وارد دريا شدند دريا متلاطم شده همه آنها را غرق كرد و موسى و يارانش نجات يافتند . سؤال در اينجا سؤالى پيش مىآيد كه چطور خداوند اين همه آيات روشن و معجزات كه بموسى داد به ساير پيامبران عطا نفرمود تا براى امّت آنان نيز حجّت و دليل آشكار و شبهه‌ها و اشكال‌ها دور گردد . جواب خداوند هميشه براى هدايت مردم و پاك شدن روح آنان ، معجزاتى را بدست پيامبران ظاهر مىكند بنا بر اين ، معجزات در مردم به اختلاف فكر و درجهء عقل آنان متفاوت مىباشد و چون قوم موسى و بنى اسرائيل از نظر ناتوانى فكرى و ضعف روحى در درجه‌اى بودند كه تنها استدلال به آيات حقيقى و به كار انداختن نيروى عقل و فكر ، براى آنان فائده‌اى نداشت ناچار بايد معجزات فراوانى بدست موسى انجام يابد تا مگر به راه آيند . مثلًا در تاريخ اين قوم مىبينيم كه وقتى از دريا گذشتند و به مردمى بت پرست رسيدند با آن همه معجزات كه ديده بودند باز بموسى ميگويند : « براى ما خدايى چون خداى اينان بساز ! ! » « 1 » موسى گفت شما مردمى نادان هستيد « 2 » . اما در عرب و امّت اسلام قدرت فكر و تيز هوشى در آن حدّ بود كه مىتوانست استدلال‌هاى عقلى جاى معجزات را بگيرد و روح آنان را از راه صحيح فكرى ، رهبرى و هدايت كند لذا مطابق روحيّات آنان آيات الهى و حجّت‌هاى آشكار نمايان شد تا از آن راه ، شكّ و ترديد بينندگان بر طرف شده و به فضاى وسيع علم و يقين برسند و راه رستگارى را به پيمايند .
هامش
( 1 )« اجْعَلْ لَنا إِلهاً كَما لَهُمْ آلِهَةٌ ». ( آيه 138 از سوره اعراف ) ( 8 ) ( 2 )« قالَ إِنَّكُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُونَ »( دنباله آيه 138 از سوره اعراف )