بنا بر اين معنى آيه همان است كه از اعوان و ياران خود براى مقابله و تحدّى با قرآن كمك بطلبيد اگر راست مىگوييد .
و قول مجاهد درست نيست زيرا شاهدها يا از مؤمنين هستند و يا كافران ، در صورت اول مؤمنين هيچوقت حاضر نميشوند بنفع ( كفار در اين باره ) شهادت دهند .
كفّار هم يا براى از بين بردن حق و يا بكرسى نشاندن باطل خود ، تلاش و فعاليت مينمايند . در هر صورت جزء اعوان و ياران « شهداء » كافران بوده و بنفع آنان نظر ميدهند پس بهتر است كه آيه را از نظر معنا و مقصود همانند آيه
« لَئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنْسُ وَ الْجِنُّ » . . .
بگيريم همانطورى كه گذشت .
گرچه برخى گفتهاند شهداء را بمعنى گواهان گرفتن اشكالى ندارد زيرا عقلاء و متفكرين هرگز حاضر نميشوند اقدام به چيزى كنند كه سبب آبرو ريزى و افتضاحشان گردد . از اين جهت هيچگاه حاضر بمقابله و تحدّى با قرآن نخواهند شد چه ميدانند كه معارضه و مقابله با قرآن ، براى آنان امكان پذير نيست .
بنا بر اين آيه مورد بحث خود ، گواه و دليل بر نبوّت پيامبر اسلام است . زيرا خداوند بشر را براى مقابله و تحدّى با قرآن دعوت كرد ( و از آنان خواست در ابتدا مانند تمام قرآن سپس ده سوره از آن و بالآخره تا يك سوره مانند قرآن بياورند ) و آنان نتوانستند . با توجه به اينكه در اين ميان عدهاى از دانشمندان ، سخنوران كه سردستهء فصحاء و عرب و اهل بلاغت بودند و به آن همه پيشرفت و ترقّى فصاحت و بلاغت در سرزمين حجاز و با آنكه قرآن به زبان آنان نازل شده بود و از طرفى با آن همه تعصّب و عناد شديدى كه كفّار نسبت به قرآن و پيامبر داشتند و براى كوبيدن و نابودى اسلام و محمّد صلى اللَّه عليه و آله و سلم از هر گونه وسيله و دسيسهاى استفاده ميكردند ، نياوردن حتى يك سوره مانند قرآن بعلاوه اقدام نكردن به اين عمل ، خود بهترين دليل بر اعجاز قرآن و صحّت نبوت و صدق گفتار پيامبر اسلام مىباشد .
« فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ لَنْ تَفْعَلُوا . . . »
يعنى با آنكه همه تلاشها را كرديد و از ياران و خدايان دروغى ( بتها ) كمك طلبيديد و بالآخره نتوانستيد مانند يك سوره