تفاخر عباس نسبت به على عليه السلام
آيه 17 سوره توبه مىفرمايد :
« ما كانَ للمشركين ان يعمِّروا مَسَاجِدَ اللَّهِ » ؛
مشركان حق ندارند كه به تعمير مساجد بپردازند .
گويى كه اين آيه ، خلع يد مشركان از مسجدالحرام را زمينهسازى مىكند و با آياتى كه بعد از آنها مىآيد مناسبت دارند ، آنجا كه خداوند مىفرمايد :
« أَ جَعَلْتُمْ سِقايَةَ الْحاجِّ وَ عِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ جاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ » « 1 » ؛
آيا سيراب ساختن حاجيان و آباد كردن مسجدالحرام را همانند كار كسى پنداشتهايد كه به خدا و روز باز پسين ايمان آورده و در راه خدا جهاد مىكند ؟ نه ، اين دو پيش خدا يكسان نيستند ، و خدا بيدادگران را هدايت نخواهد كرد .
در اخبار مربوط به مكه گذشت كه رسول اللّه صلى الله عليه و آله شخصى را به دنبال عثمان بن أبى شيبه از بنى عبدالدار فرستاد و كليد كعبه را از او گرفت و سپس به وى بازگرداند . در اين جا مىبينيم كه گويى او هم از جمله افراد اهل مكه است كه پيامبر صلى الله عليه و آله از آنها خواست تا از مكه بيرون بيايند .
عياشى در تفسير خود از امام صادق عليه السلام به نقل از حضرت على عليه السلام روايت مىكند : من و عباس و عثمان بن ابى شيبه مشغول گفتگو دربارهء مسجدالحرام بوديم . عثمان بن ابى شيبه گفت : رسول اللّه كليد دارى كعبه را به من سپرده است و عباس گفت : رسولاللّه سقايت حجاج را به من سپرده است و چيزى را به تو نداده است ، اى على ! « 2 »
قمى در تفسير خود از امام باقر عليه السلام روايت مىكند : على عليه السلام فرمود : من از شما برتر هستم ، زيرا قبل از شما ايمان آوردم و هجرت كردم و جهاد كردم . به دنبال اختلاف ، همگى توافق كردند كه براى داورى نزد رسولاللّه صلى الله عليه و آله بروند كه خداوند اين آيه را نازل كرد . « 3 »
هامش
( 1 ) . توبه ( 10 ) ، 19 - 22 .
( 2 ) . تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 83 .
( 3 ) . تفسير قمى ، ج 1 ، ص 284 .