امروز سرزنشى بر شما نيست . خدا شما را مىآمرزد و او مهربانترين مهربانان است .
همانا خداوند مكه را از روزى كه آسمانها و زمين را آفريده حرام نموده است و تا روز قيامت حرم خواهد بود و شكارى در آن صيد نمىشود و درختى قطع نمىشود و گياهى بريده نمىگردد و چيزى كه پيدا مىشود حلال نيست مگر براى كسى كه به دنبال صاحبش بگردد .
عباس عرض كرد : اى رسول خدا ، قطع گياهان حرام بوده مگر گياه إذخِر ( خوشبو ) كه براى قبرها و خانهها به كار مىرود . رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود : مگر إذْخِزْ . « 1 »
اى مردم ، حاضران به غائبان برسانند كه خداوند تبارك و تعالى به وسيلهء اسلام ، غرور و نخوت جاهليت و فخر فروشى به پدران و خاندان را از ميان برده است . اى مردم ، شما از نسل آدم هستيد و آدم از گِل بوده است . آگاه باشيد كه بهترين شما نزد خداوند و گرامىترين شما باتقواترين و مطيعترين فرد نسبت به خداوند است . آگاه باشيد كه عربيّت ، پدر ما نيست ، عربى تنها يك زبان است و هر كسى كه عملش كم باشد ، حسب و نسب او را به جايى نمىرساند .
آگاه باشيد كه هر خون خواهى يا ستم و دادخواهى يا رياستى كه در جاهليت بوده است ، الان به زير اين پايم خواهد بود تا روز قيامت ، « 2 » مگر كليددارى كعبه و سقايت حاجيان ، كه اين دو به صاحبانش بازگردانده مىشود .
آگاه باشيد كه همسايههاى بسيار بدى براى پيامبر خدا بوديد . او را تكذيب كرديد و از مكّه بيرون رانديد و در كار او مانع ايجاد كرديد . بلكه به اين مقدار راضى نشديد و به سرزمين من آمديد و با من جنگيديد ! با اين همه برويد كه همگى آزاده هستيد ! « 3 »
آنگاه فرمود : سلاحها را بر زمين بگذاريد ، مگر خزاعىها عليه بنى بكر كه تا نماز عصر وقت دارند . و اين ساعتى است كه تنها براى رسول خدا صلى الله عليه و آله تجويز شده است و براى هيچ كس پيش از او تجويز
هامش
( 1 ) . فروع كافى ، ج 1 ، ص 126 .
( 2 ) . بحارالانوار ، ج 20 ، ص 127 - 128 ؛ إعلام الورى ، ج 1 ، ص 225 .
( 3 ) . إعلام الورى ، ج 1 ، ص 226 ؛ قصص الأنبياء ، ص 35 ؛ مناقب حلبى ، ج 1 ، ص 209 ؛ سيرهء ابن اسحاق ، ج 4 ، ص 55 - 54 .