طلحه بن ابى طلحه خشمگين شد و گفت : آيا دربارهء ما چنين مىگويى ؟ به خدا قسم كه امروز در كنار پرچم حمام خون به راه خواهيم انداخت . « 1 »
ابن اسحاق مىنويسد : قريشيان آمادهء نبرد شدند و خالد بن وليد را فرماندهء ميمنه و عِكرمة بن ابى جهل را فرماندهء ميَسْرة كردند . « 2 »
خطبهء رسول اللّه صلى الله عليه و آله
واقدى مىگويد : رسول اللّه صلى الله عليه و آله پياده راه مىرفت و صفوف را منظم مىكرد و مىگفت : جلوتر بيا فلانى ، عقبتر برو فلانى . و اگر مىديد كه پاى كسى از صف جلوتر است ، او را عقبتر مىبرد .
سپس رسول اللّه صلى الله عليه و آله ايستاد و در ضمن خطبهاى فرمود :
« اى مردم ، شما را سفارش مىكنم به آنچه كه خداوند در كتابش مرا بدان سفارش كرده است .
خداوند مرا سفارش كرده كه از دستورهايش اطاعت و از محرمات او دورى كنم . شما امروز در معرض كسب أجر و پاداش هستيد براى كسى كه خدا را به ياد داشته باشد و خودش را به صبر و يقين آراسته كند و سعى تلاش و داشته باشد . بدانيد كه جهاد با دشمن سخت است و افرادى كه ايستادگى مىكنند ، كم هستند ، مگر آنان كه خداوند ارادهء آنها را قوى كرده باشد . بدانيد كه خداوند با كسى است كه از او اطاعت كند و شيطان با كسى است كه از حق نافرمانى كند . با صبر بر جهاد ، اميد به فتح و پيروزى داشته باشيد . از خدا بخواهيد كه آنچه را وعده داده است به شما ارزانى دارد و در همه حال از او اطاعت كنيد . من به هدايت شما بسيار حريص هستم . بدانيد كه اختلاف و نزاع و به تأخير انداختن كارها ، باعث ضعف و عجز مىگردد كه خدا آن را دوست ندارد و با وجود آن يارى و پيروزى خود را دريغ مىكند .
اى مردم ، هر كسى مشغول كار حرامى شود ، خداوند بين خود و او جدايى مىافكند و هر كسى كه روبه سوى خدا كند ، گناهانش را مىآمرزد . روح الامين به من الهام كرده است : هيچ كسى نمىميرد تا اينكه تمام رزق و روزى خود را دريافت كند ، اگر چه خودش در كسب آن كاهلى كند . از خدا بترسيد
هامش
( 1 ) . ارشاد ، ج 1 ، ص 80 .
( 2 ) . سيرهء ابن اسحاق ، ج 3 ، ص 70 .