و منظور از إثم همان شراب خوارى است ؛ زيرا خداوند در جاى ديگر مىفرمايد :
« يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ قُلْ فِيهِما إِثْمٌ كَبِيرٌ وَمَنافِعُ لِلنَّاسِ وَإِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما » ؛
دربارهء شراب و قمار از تو مىپرسند ، بگو در هر دو گناه بزرگى است و سودهايى هم براى مردم دارد ؛ اما گناهشان بيش از سودشان است .
مهدى گفت : اى على بن يقطين ، اين گونهاست فتواى بنىهاشم !
گفتم : صحيح مىفرماييد يا اميرالمؤمنين ، خدا را سپاس مىگوييم كه اين علم را از ميان خاندان شما خارج نگردانيد .
مهدى عباسى لحظهاى درنگ كرد و گفت : درست مىگويى اى رافضى ! « 1 »
زكات فطره و عيد فطر
برخى از مسلمانان از طريق غنائم بدر و فديهء اسراء صاحب اموال خوبى شده بودند و مىخواستند كه اموالى را انفاق كنند ، لذا مناسب بود كه رسولاللّه صلى الله عليه و آله به آنها دستور دهد كه در اين سال زكات فطره بپردازند . « 2 »
يعقوبى مىنويسد : مردم در اين سال براى نماز عيد در مصلّى جمع شدند و تا قبل از آن چنين اجتماع بزرگى نداشتند . در آنجا رسول اللّه صلى الله عليه و آله با دستان خود دو گوسفند را قربانى و تقسيم كرد . در اين روز پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نيزهء كوچكى را به دست گرفته و بر آن تكيه مىكرد . « 3 »
در اين روز رسول اكرم صلى الله عليه و آله آيهء : « وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلى ما هَداكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ » « 4 » ؛ را كه در متن آيات روزه آمده است ، تفسير كرد .
در همين زمينه مرحوم كلينى در اصول كافى از ريّان بن صَلْت و ياسر ، خادم امام رضا عليه السلام نقل كرده است . وقتى عيد فطر فرا رسيد ، مأمون از امام رضا عليه السلام خواست كه نماز عيد را بخواند و
هامش
( 1 ) . فروع كافى ، ج 6 ، ص 46 ، حديث اول .
( 2 ) . التنبيه و الاشراف ، ص 206 .
( 3 ) . تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 46 .
( 4 ) . بقره ( 2 ) ، 185 .