پايهگذارى مسجد قباء
اختلافى در اخبار سيره نبوى نيست كه رسول اكرم صلى الله عليه و آله در قباء اقامت نمود تا على عليه السلام به او ملحق شد .
دياربكرى و سمهودى نقل كردهاند كه آن حضرت صلى الله عليه و آله به على عليه السلام دستور داد كه محدودهء مسجد قباء را مشخص كند .
كلينى در فروع كافى با سندى از امام صادق عليه السلام روايت مىكند : مسجدى كه بر اساس تقوا بنيانگذارى شد ، همان مسجد قباء مىباشد . و منظور خداوند كه فرموده است :
« لَمَسْجِدٌ اسِّسَ عَلَى التَّقْوى مِنْ أَوَّلِ يَوْمَ أَحَقُّ أَنْ تَقُومَ فيهِ » ؛ « 1 »
همان مسجد قباء مىباشد . « 2 » از آن حضرت روايت شده است : وقتى به مدينه آمدى از قُباء شروع كن و در آن نماز به جاى آور ؛ زيرا اوّلين مسجدى است كه رسول اللّه صلى الله عليه و آله در اين منطقه در آن نماز خوانده است . « 3 »
ابن اسحاق مىنويسد : شنيدهايم كه رسول اللّه صلى الله عليه و آله وقتى وارد قباء شد ، نزد كلثوم بن هِدم اقامت كرد . و مىگويند : وقتى از منزل كلثوم بن هِدم خارج مىشد ، براى ملاقات با مردم در منزل سعد بن خيثمه اقامت مىكرد ؛ زيرا وى مجّرد بود و اهل و عيال نداشت ؛ براى همين مهاجران مجردى كه وارد قباء مىشدند ، در منزل وى اقامت مىكردند و به خانهء سعد ؛ « بيت الاعزاب » ؛ يعنى خانهء مجردها مىگفتند . « 4 »
اوّلين نماز جمعه و اوّلين خطبه
كلينى در فروع كافى با سندى از سعيد بن مسيّب از على بن ابى الحسين عليه السلام كه در مسجد النبّى مدينه
هامش
( 1 ) . توبه ( 9 ) ، 108 .
( 2 ) . فروع كافى ، ج 1 ، ص 81 ؛ بحارالانوار ، ج 19 ، ص 120 .
( 3 ) . همان ، ص ج 1 ، 318 ، چنانكه در بحارالانوار ، ج 19 ، ص 120 آمده است .
( 4 ) . سيره ابن هشام ، ج 2 ، ص 138 .