بناى عضدالدوله ديلمى
با توجه به تعداد پروژههاى عمرانى در كشور عراق در زمان پنج سال و نيم حكومت عضدالدوله ديلمى مىتوان با اطمينان خاطر اعتراف نمود كه اين كشور از زمانى كه خلافت عباسيان در نيمه قرن سوم هجرى رو به زوال گراييد و نيز تا هنگام سقوط آن سلسله به دست مغولها در سال 656 ه . ق / 258 م ، همانند آن برهه را به خود نديده است .
گفتنى است كه حقير به اختصار در كتاب خود ، با عنوان « نصوص و دراسات فى الادب العربى » ، « 1 » به اين دوره ، اشاره كردهام . در اينجا ، ذكر مطالبى در اين باره به نقل از ابن اثير براى شما خواننده گرامى كفايت مىنمايد تا حجم وسيع اقدامات و نيز اهتمام و توجه ايشان به سلامتى و جامعه و منابع و ذخاير مربوط به آب كه پايه و اساس رونق و شكوفايى اقتصادى است ، آشكار گردد . « 2 »
وى قناتهاى بسيارى را حفر نموده و رودخانههايى را بازسازى كرد . بدون شك ، اينگونه اقدامات ، به پيشرفت كشاورزى منجر گرديد كه كشور عراق پس از عبور از سالهاى متمادى كه رو به ويرانى نهاده بود ، به شدت بدان نيازمند بود . او به سبب اهتمامش به تمامى اين مسائل از يك طرف و توجه فراوانش به دانش و دانشمندان و تمايل به نبود اختلاف بين مذاهب اسلامى و اديان مختلف و جديت در برقرارى آرامش از طرف ديگر ، چنان فرصتى را براى خيزش فرهنگى عراق فراهم آورد كه اين كشور ، از زمانهاى بسيار دور ، آن را به خود نديده بود .
مبالغه نكردهام اگر بگويم وى ، يك مثال استثنايى بين معدود حاكمانى است
هامش
( 1 ) . ر . ك : نصوص و دراسات في الادب العربي ، صلاح مهدي فرطوسي ، صص 223 - 228 .
( 2 ) . ر . ك : الكامل في التاريخ ، ج 8 ، ص 705 .