بعيد به نظر نمىرسد ، متوكلى كه دستور داد تا ضريح اباعبدالله الحسين ( ع ) را در سال 236 ه . ق / 850 م ، خراب كنند « 1 » ، در همان سال ، از موضعگيرى خودش در قبال دشمنى با اهل بيت ( عليهم السلام ) صرفنظر كرده باشد ؛ چنان كه از عبارت ابنخلكان نيز كه در صفحات پيشين آمد ، اينگونه برمىآيد . همچنين نويسنده كتاب « المنتظم » ، به اين موضوع اشاره مىكند و مىگويد :
در سال 236 هجرى ، محمد المنتصر براى مردم ، مقدمات سفر حج را فراهم كرد . همراه او ، مادربزرگش ( شجاع ) ، مادر متوكل نيز به سفر حج رفت . متوكل ، مادرش را تا نجف همراهى كرد . مادر او ، اموال زيادى را تقسيم كرد . او زنى بسيار دست و دلباز ، خيرخواه و راغب به رفتار عادلانه با علوىها بود .
به محض آنكه متوكل عباسى ، در سال 247 هجرى از دنيا رفت و پسرش المنتصر بالله ، زمام خلافت را در دست گرفت ، دربار او ، در زمان خلافتش شاهد تنشزدايى از اهل بيت ( عليهم السلام ) و شيعيان آنان بوده است ؛ چراكه منتصر ، سخاوتمند ، بخشنده و باانصاف بود . « 2 »
ابن اثير در تاريخ خود ، مىگويد :
منتصر بالله ، به مردم سفارش كرد تا قبر امام على و امام حسين ( عليهماالسلام ) را زيارت كنند و به علوىها امان داد ؛ حال آنكه ، آنان در زمان خلافت پدرش ، با ترس و هراس زندگى مىكردند . وى وقفهاى آنان را آزاد كرد . دستور داد تا فدك را به فرزندان حسين و حسن بن على بن ابىطالب ( عليهم السلام ) برگردانند . « 3 »
آنچه مسعودى نيز در كتاب « مروج الذهب » آورده است ، روايت قبلى را تأييد مىكند . اگرچه داراى اشتباههايى است كه ممكن است به سبب خطايى باشد
هامش
( 1 ) . ر . ك : المنتظم ، ج 6 ، ص 447 .
( 2 ) . ر . ك : همان ، صص 447 ، 540 و 541 .
( 3 ) . ر . ك : الكامل في التاريخ ، ج 7 ، ص 116 .