خداوند خود بدانچه در دلهاى مردم مىگذرد آگاه است .
ماجراى افك
507 - يكى از ويژگيهاى عمدهء غزوه بنى المصطلق آن است كه در پى آن رخدادهايى به وقوع پيوست كه احكامى در سياست جامعه و اصلاح دلها و معالجهء روانهاى بيمار رهآورد آن بود .
در اين غزوه شاهد رفتار پيامبر ( ص ) با اسيران بنى المصطلق پس از از ميان بردن توان رزمى آن قبيله هستيم . در اينجا پيامبر اكرم ( ص ) به جاى كشتن مردان و به كنيزى گرفتن زنان و دريافت فديه در مقابل آزادى اسيران ، بدون دريافت هيچ فديهاى آنان را آزاد كرد و اين كار او سنّتى براى ديگران شد .
او تنها در مواردى اسيران دشمن را به بردگى مىگرفت [ يا مردان آنان را مىكشت ] كه احتمال جنگى را در آينده ميان خود و كسانى كه از آنان اسير گرفته است مىداد ، آنچنان كه در مورد يهوديان احتمال جنگى را كه آنان در طى آن مسلمانان را به اسارت و بردگى بگيرند مىداد و به همين دليل به نحوى كه احتمال مىداد آنان در آينده با مسلمانان رفتار كنند با آنان برخورد كرد ، چرا كه در آن زمان هنوز جنگ ميان او و آن يهوديان برپا بود و توان رزمى آنان نابود نشده و قدرتى بودند كه از آن بيم مىرفت . اين در حالى است كه احتمال چنين جنگى از سوى بنى المصطلق وجود نداشت [ و به همين سبب نيز چنان رفتارى در برابر آنان در پيش گرفته شد ] .
همچنين در جريان اين غزوه ماجراى فتنهء خباثتآميزى از سوى منافقين در ميان مهاجرين و انصار كه پشتوانههاى قدرت اسلام محسوب مىشوند برپا شد ، ولى رسول خدا ( ص ) به حل اين فتنه پرداخت و با منافقان مدارا ورزيد تا آن كه ماهيّت آنان بر ديگران آشكار شود و خاندانشان آنان را طرد كنند و اين منافقان از سوى كسان و نزديكان خود مورد مؤاخذه قرار گيرند و از آن پس ديگر نفاق و فتنهء