گذر و ما را بيامرز . تو مولاى مايى پس ما را بر مردم كافر پيروز گردان و ياريمان ده » « 26 » .
بىترديد در مسألهء فوق كه گروهى نماز به تأخير افتاده خود را ادا و گروهى ديگر آن را قضا دانستند يكى از دو گروه در اين اجتهاد خود خطا كرده است .
تقسيم غنايم
485 - بر خلاف اين كه آنچه در ساير غزوات گذشته به غنيمت مسلمانان در آمده ، چندان فراوان نبود در غزوهء بنى قريظه اموال نسبة فراوانى در مقايسه با ديگر غزوهها و سريّهها بويژه در مورد اموال غير منقول به غنيمت مسلمانان درآمد و به گفتهء ابن اسحاق براى اوّلين بار اين غنايم مشمول « تخميس » قرار گرفت ، بر اساس اين آيه كه مىفرمايد : « بدانيد آنچه به غنيمت در آوردهايد يك پنجم آن از آن خدا و رسول و بستگان [ او ] و يتيمان و بينوايان و در راه ماندگان است » « 27 » .
ابن اسحاق در اين باره چنين مىگويد :
« پس رسول خدا ( ص ) اموال بنى قريظه و زنان و كودكان آنان را پس از برداشتن يك پنجم آن در ميان مسلمانان تقسيم كرد و به هر اسب سوار سه سهم دو سهم براى اسب و يك سهم براى سوار - و به هر نفر پياده يك سهم داد . در آن روز تعداد سواران مسلمان سى و شش تن بوده و اين نخستين بارى بود كه غنايم مشمول خمس قرار مىگرفت و به يك نفر بيش از يك سهم داده مىشد » « 28 » .
البتّه ما بر اين عقيدهايم كه اين اوّلين بار نبود كه غنايم قبل از تقسيم مشمول خمس قرار مىگرفت ، چرا كه ما پيش از اين نظريّهء ابن كثير در البداية و النهاية را برگزيديم كه مدّعى است آيهء خمس غنايم - كه در سطور فوق بدان اشاره شد - قبل از تقسيم غنايم بدر نازل گرديد و غنايم بدر مشمول اين حكم قرار گرفت و دو شتر از
هامش
( 26 ) - بقره / 286 .
( 27 ) - انفال / 41 .
( 28 ) - البداية و النهاية ، ج 4 ، ص 126 .