ورزيدن و مهربانى با بردگان و نيز رحمت بر يتيمان از طريق اصلاح امور آنان و نگهدارى از اموال ايشان سفارش كرد .
اينها اشارههايى است به اصول رحمت در حكومت اسلامى كه رسول خدا ( ص ) آن را به فرمان قرآن بنيان نهاد .
اما مودّت و مهرورزى مايهء بقاى روابط انسانى است كه اسلام افراد و گروهها را بدان فرا خوانده است . به همين دليل پيامبر اكرم ( ص ) آشكار اسلام كردن را كه مظهر مودّت است و ميهمانى دادن را كه مايهء تحكيم آن است از نيكوترين نشانههاى مسلمانى دانست و فرمود : « بهترين [ نشانهء ] اسلام و مسلمانى آن است كه ميهمانى دهى و بر هركس كه مىشناسى و هركس كه نمىشناسى سلام كنى » .
آرى ، خداوند به مودّت فرمان داد و آن را مايهء بقاى خانواده ساخت ، آنسان كه فرمود : » از نشانههاى او [ خداوند ] آن است كه از خود شما برايتان جفتهايى بيافريد تا در بر آنها آرام گيريد و ميان شما مودّت و رحمت را جاى داد » « 15 » .
اسلام همچنين صلهء رحم را به عنوان مظهرى از مودّت با خويشاوندان واجب ساخته است ، آنگونه كه رسول اكرم ( ص ) مىفرمايد : « هر كدام از شما خواهان آن است كه رزق و روزى او بركت داده شود و اجل او به تأخير افتد بايد صلهء رحم به جاى آورد » و « آن كه [ نيكى را با نيكى ] پاداش مىدهد و برابر مىكند صلهء رحم نكرده بلكه تنها كسى صلهء رحم كرده است كه در هنگام قهر خويشاوندان با آنان رابطه استوار سازد » .
مودّت نه تنها با فرزندان امّت اسلامى واجب است ، بلكه حتى با مخالفان دينى نيز - تا زمانى كه به دشمنى با مسلمانان برنخاسته و يا به آنان ستم و تجاوزى نكردهاند - واجب است خداوند تعالى خود اين حقيقت را بيان فرموده و آن را به عنوان قانونى عام و فراگير در روابط و برخوردهاى مسلمانان با ديگران مقرّر داشته
هامش
( 15 ) - روم / 21 .