اختيار خود گرفت . اينك پروردگارا اگر مىدانى كه من آن كار را براى خشنودى تو انجام دادهام ، باقيماندهء اين گذرگاه را نيز بر ما بگشاى » .
پس از آن بود كه خداوند باقيمانده را نيز بر آنان گشود .
اينك ما در اين داستان واقعى و راستين تأملى مىكنيم . ما در اينجا عبارتها را روان و بدور از هرگونه تعقيد و پيچيدگى مىيابيم و در كنار آن ، تصويرى روشن از كارهايى كه از دل صاحبان آن مايه گرفته و آنان بدان كارها خشنودى خداوند را در نظر داشتهاند مشاهده مىكنيم . اين حديث در اين مطلب روشنى و صراحت دارد و علاوه بر صدق داستان پندها و اندرزهايى نيز در آن نهفته است كه رسول خدا آنها را متذكّر گرديده و اين نكات از آن بر مىآيد :
اولا : كارها تابع نيّتهاست و خداوند جز كارهاى پاك و خالصانه را نمىپذيرد و هيچگاه عملى پاك نمىشود مگر اينكه در آن ، كسب رضايت و خشنودى خداوند و آنچه در نزد اوست اراده شده باشد ، نه جاهطلبى و نه شرافت و ثروت ، بلكه تنها و تنها خدا و خواست الهى هدف كار باشد ، آنسان كه مىفرمايد : « كسى از شما مؤمن نمىشود مگر آنكه وقتى كارى را دوست مىدارد آن را مگر براى خداوند دوست نداشته باشد » .
ثانيا : تقدير الهى بر اساس نظامى استوار كه در حيطهء آگاهى اوست و با حكمتى دقيق كه وى آن را تقدير مىكند پيش مىرود ، خداوند در كار هركس كه روى به سوى او آورد گشايش ايجاد مىكند و او دعاى گرفتار را به پاكى قدمش و به بركت اخلاص دلش و نيّت خالص او در جستن آنچه نزد خداوند است پاسخ مىدهد ، آنگونه كه مىفرمايد : « اگر مردم آباديها ايمان مىآوردند و تقوى پيشه مىكردند ، بركتهايى از آسمان و زمين بر آنان مىگشوديم » « 9 » .
ثالثا : اين ماجرا حكايت از آن دارد كه خداوند مؤمنان با تلاشى را پاداش خير
هامش
( 9 ) - اعراف / 69 .