بيچاره او را بخواند پاسخ مىدهى ! گرفتارىاى را كه دارم بر طرف كن .
مؤلف گويد : پس ريگ از گوش او فروافتاد .
مبرد اين شعر را از ابو يعقوب خريمى نقل كرده كه در آستانهء كور شدن گفته است « 1 » :
يمنينى الطبيب شفاء عينى * و هل غير الاله لها طبيب
سادعو دعوة المضطر ربا * يثيب على الدعاء و يستجيب « 2 »
يكى از پيشينيان گفته است : هركس مىخواهد دارايى و فرزندانش بسيار شوند ، پيوسته از خداوند آمرزش بخواهد ؛ چراكه خداوند فرمود :
فَقُلْتُ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ إِنَّهُ كانَ غَفَّاراً * يُرْسِلِ السَّماءَ عَلَيْكُمْ مِدْراراً * وَ يُمْدِدْكُمْ بِأَمْوالٍ وَ بَنِينَ وَ يَجْعَلْ لَكُمْ جَنَّاتٍ وَ يَجْعَلْ لَكُمْ أَنْهاراً .
« 3 »
فصل [ 2 ] : دعاهاى گرفتاران
مؤلف گويد : پيامبر صلّى اللّه عليه و إله « 4 » به هنگام گرفتارىهاى سخت و تنگ شدن حلقهء آزمون در پيكارها [ خطاب به آن گرفتارى ] مىفرمود : حلقه تنگتر كن و آنگاه رخت از ميان بربند .
سپس دستان خود را به آسمان برمىداشت و مىخواند : « بسم اللّه الرّحمن لا حول و لا قوّة الّا باللّه العلىّ العظيم اللّهمّ كفّ بأس الّذين كفروا انّك اشدّ بأسا و اشدّ تنكيلا » . پس هنوز پيامبر صلّى اللّه عليه و إله دستان خود را فرونمىآورد كه پيروزى نازل مىگرديد .
جبير از ضحاك از ابن عباس نقل كرده كه گفته است : پيامبر صلّى اللّه عليه و إله در پيكار حنين دعايى كرد و اين دعا دعاى هر گرفتار است : « كنت و تكون حيّا لا تموت تنام العيون و تنكدر النّجوم
هامش
( 1 ) . از دو بيت زير تنها بيت نخست در ديوان خريمى ( ص 65 ) آمده و در آن پيش از بيت نخست چنين آمده است :اذا مات بعضك فابك بعضا * فان البعض من بعض قريباين بيت در يك منظوم هشت بيتى به صالح بن عبد القدوس نيز نسبت داده شده است . بنگريد به : ديوان صالح بن عبد القدوس ، ص 128 - ت .
( 2 ) . طبيب مرا وعدهء درمان چشمم مىدهد . امّا آيا براى چشم من جز خدا طبيبى هست ؟
به زودى بهسان بيچارگان پروردگارى را خواهم خواند كه هم بر دعا پاداش مىدهد و هم پاسخ مىگويد .
( 3 ) . نوح / 10 - 12 : گفتم از پروردگارتان آمرزش بخواهيد كه او همواره آمرزنده است . تا بر شما از آسمان باران پىدرپى فرستد و شما را به اموال و پسران يارى كند و برايتان باغها قرار دهد و نهرها براى شما پديد آورد .
( 4 ) . دعا را بنگريد در : عيون الاخبار ، ج 1 ، ص 123 - ت .