مىدارد .
فصل [ 7 ] : هديه
فضل بن سهل « 1 » مىگفت : به چيزى همپاى هديه ، خشمگينى را به خرسندى نياوردم ، دل پادشاهى را به دست نگرفتم ، خشمى را فروننشاندم و زيانى را دور نساختم . در بلندى جايگاه و عظمت منزلت هديه همان بس كه ملكه سبا گفت :
وَ إِنِّي مُرْسِلَةٌ إِلَيْهِمْ بِهَدِيَّةٍ فَناظِرَةٌ بِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُونَ .
« 2 »
فصل [ 8 ] : باد
عبد اللّه بن عمر گفته است : باد بر هشت گونه است : چهارگونه رحمت و چهارگونه عذاب . امّا آن بادها كه رحمتند عبارتند از : مبشرات « 3 » ، مرسلات « 4 » ، ذاريات « 5 » و ناشرات « 6 » ؛ و آن گونهها كه براى عذابند عبارتند از : صرصر « 7 » و عقيم « 8 » در خشكى و عاصف « 9 » و قاصف « 10 » در دريا .
فصل [ 9 ] : طلا و برترى آن
ابو زيد بلخى گفته است : پيداست كه جز طلا هيچ جواهرى نيست كه زمانهاى دراز بماند و خراب نشود تا جايى كه عامّهء مردم بر اين باورند كه طلا گوهرى بىآسيب است . طلا به واسطهء اعتدال مزاجى كه ميان حرارت ، رطوبت و يبوست دارد از چنين جاودانگى ويژهاى و
هامش
( 1 ) . نام كامل او ابو العباس فضل بن سهل سرخسى است . وزير و صاحب تدبير مأمون بود و مأمون او را به لقب « ذو الرياستين » ملقب ساخت . او به سال 202 ق . در سرخس كشته شد . بنگريد به : تاريخ بغداد ، ج 12 ، ص 339 - ت .
( 2 ) . نمل / 35 : و اينك من ارمغان به سويشان مىفرستم و مىنگرم كه فرستادگان با چهچيز بازمىگردند .
( 3 ) . اشاره به آيهء 46 سورهء روم :وَ مِنْ آياتِهِ أَنْ يُرْسِلَ الرِّياحَ مُبَشِّراتٍ- ت .
( 4 ) . اشاره به آيهء 1 سورهء مرسلات :وَ الْمُرْسَلاتِ عُرْفاً- ت .
( 5 ) . اشاره به آيهء 1 سورهء ذاريات :وَ الذَّارِياتِ ذَرْواً- ت .
( 6 ) . اشاره به آيهء 3 سورهء مرسلات :وَ النَّاشِراتِ نَشْراً- ت .
( 7 ) . اشاره به آيهء 6 سورهء حاقه :وَ أَمَّا عادٌ فَأُهْلِكُوا بِرِيحٍ صَرْصَرٍ عاتِيَةٍ- ت .
( 8 ) . اشاره به آيهء 41 سورهء ذاريات :وَ فِي عادٍ إِذْ أَرْسَلْنا عَلَيْهِمُ الرِّيحَ الْعَقِيمَ .( 9 ) . اشاره به آيهء 2 سورهء مرسلات :فَالْعاصِفاتِ عَصْفاً- ت .
( 10 ) . اشاره به آيهء 69 سورهء اسراء :فَيُرْسِلَ عَلَيْكُمْ قاصِفاً مِنَ الرِّيحِ- ت .