فصل [ 7 ] : ستايش
مؤلف گويد : داوود بن على بن عبد اللّه بن عباس در مكه خطبهاى نيكو خواند و در پايان ، اين شعر را بر زبان آورد :
الا ايّها السائلى عن قريش * و ما جاهل الامر كالعالم « 1 »
قريش خيار بنى آدم * و خير قريش بنو هاشم
سقاة الحجيج و اهل الكتاب * و رهط النبى ابى القاسم « 2 »
ابو العتاهيه دربارهء مهدى عباسى گفته است « 3 » :
اتته الخلافة منقادة * اليه تجرر اذيالها
فلم تك تصلح الا له * و لم يك يصلح الا لها
و لو رامها احد غيره * لزلزلت الارض زلزالها « 4 »
منصور نمرى دربارهء هارون چنين گفته است « 5 » :
يا ابن الائمة من بعد النبى و يا اب * ن الاوصياء اقر الناس او دفعوا
ذرية بعضها من بعض اصطنعت * فالحق ما نطقوا و الدين ما نزعوا « 6 »
هامش
- همين بيت نيز به آيههاى 3 و 4 سورهء قريش اشاره كرده است :فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هذَا الْبَيْتِ * الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَ آمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ .سرانجام در بيت دوم نيز به آيهء 4 سورهء احزاب اشاره كرده است :ما جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَيْنِ فِي جَوْفِهِ- ت .
( 1 ) . بيت اشاره است به آيهء 9 سورهء زمر :هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ- م .
( 2 ) . اى آنكه دربارهء قريش از من مىپرسى ! آنكه نمىداند همانند آن كس نيست كه مسأله را مىداند .
قريش نيكوترين آدميزادگان است و برترين قريش نيز بنى هاشم .
آبرسانان حاجيان و صاحبان كتاب ، تيره و تبار پيامبر ابو القاسم صلّى اللّه عليه و إله .
( 3 ) . ابيات را بنگريد در : ديوان ابى العتاهية ، به تحقيق شكرى فيصل ، ق 197 ، ص 612 - ت .
( 4 ) . خلافت فرمانبرانه و در حالى كه دامن خويش بر زمين مىكشيد نزد او آمد .
نه خلافت جز او را برمىتافت و نه او جز خلافت را ،
اگر كسى ديگر جز او آهنگ آن مىكرد زمين به سختى مىلرزيد .
شاعر در بيت آخر شعر خود به آيهء آغازين سورهء زلزله اشاره كرده است :إِذا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زِلْزالَها- ت .
( 5 ) . دو بيت حاضر را كه بخشى از يك قصيدهء بلند است بنگريد در : شعر منصور النمرى ، ص 103 ، ق 24 - ت .
( 6 ) . اى زادهء پيشوايان پس از پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و اى پسر اوصيا ، خواه مردم اعتراف كنند و خواه نپذيرند .
نسلى كه همه از همديگرند . حق آن چيزى است كه از آن سخن گويند و دين آن چيزى است كه بدان گروند .
شاعر در بيت دوم آيهء 34 سورهء آل عمرانذُرِّيَّةً بَعْضُها مِنْ بَعْضٍرا تضمين كرده است - ت .