فصل [ 13 ] : همانند آن در نكوهش بدكاران
حسن بصرى چون به دنياداران مىنگريست مىگفت : گل بر روى گل فراز آوردهاند و دين را فرونهادهاند . بر استر نشستهاند و از پى شيطان رفتهاند و ناهمانند پارسايان و همانند دهقانان شدهاند . كردهء ديوانگان چنين است ؛ پس به زودى خواهند دانست .
محمّد بن عبد الملك بن صالح مىگفت : از خاندان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله هيچكس فاسق نشد ، مگر زمانى كه مهدى به خلافت رسيد . در روزگار او فتنهها رخ داد و او به لذتجويى نامور شد . من كسانى از خاندان خود را درك كرده بودم كه آبروى خود را آلودگىها حفظ مىكردند و تبار خويش را عار دور مىداشتند . امّا « پس از آنان جانشينانى به جاى ماندند كه نماز را تباه ساخته و از هوسها پيروى كردند و به زودى سزاى گمراهى خود را خواهند ديد » « 1 » .
ابو على بصير به ابو العيناء چنين نوشت : فلان كس به من خبر داده است كه تو به نشان خضاب كردهاى . پس دانستم كه از اين رهگذر خواستهاى نزد دنياداران زينتى حاصل كنى ، چون خود ديدهاى كه چگونه با وانهادن نماز ، پيروى از شهوتها ، خوددارى از زكات و حلال شمردن حرامها نزد آخرتجويان زشترو هستى . هر اندازه اين بخواهى نزد آسمانيان از شايستگان خشم و ناخرسندى و نزد صالحان از كژراهه رفتگانى هستى كه خدا دربارهشان فرموده است :
وَ لَوْ عَلِمَ اللَّهُ فِيهِمْ خَيْراً لَأَسْمَعَهُمْ
« 2 » .
هامش
( 1 ) . اقتباس از آيهء 59 سورهء مريم :فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا- ت .
( 2 ) . انفال / 23 : و اگر خدا در آنان خيرى مىيافت قطعا شنوايشان مىساخت .