در كتاب التاجى ابو اسحاق صابى خواندهام : ابو الحسن بن ناصر « 1 » به شرابخوارى و شبنشينى و گوش دادن به غنا مشهور بود . پدرش او را به واسطهء اين رفتارها وانهاد . او نيز به آذربايجان رفت و مدتى در آنجا ماند . بعدها از كار خود پشيمان شد و پدرش هم به او نامه نوشت كه بازگردد . او به نزد پدر بازگشت و پدرش چون او را ديد گفت :
إِلَّا الَّذِينَ تابُوا مِنْ قَبْلِ أَنْ تَقْدِرُوا عَلَيْهِمْ فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
« 2 » .
شاعر گفته است :
صلى مدنفا خائفا * سيرضيك عما اقترف
و لا تذكرى ما مضى * عفا اللّه عما سلف « 3 »
شاعرى ديگر نيز گفته است « 4 »
يستوجب العفو الفتى اذا اعترف * بما جناه و انتهى عما اقترف
لقوله قل للذين كفروا * ان ينتهوا يغفر لهم ما قد سلف « 5 »
فصل [ 6 ] : پاس داشتن پيوند با خويشاوندان
از صلهء رحم است كه انسان هنگام نياز شديد و از باب بزرگداشتن حق خويشاوندى و كامل كردن برهان خويش به دوست خود مىگويد : به خداوند و به حق خويشاوندى از تو چنين يا چنان مىخواهم .
هامش
( 1 ) . اين ابو الحسن ناجى همان است كه ثعالبى در ثمار القلوب ( ص 380 ) شعرى از او آورده است - ت .
( 2 ) . مائده / 34 : مگر كسانى كه پيش از آنكه بر ايشان دست يابيد توبه كرده باشند . پس بدانيد كه خدا آمرزندهء مهربان است .
( 3 ) . با اميد به نزديك شدن و نيز با بيم ، پيوند استوار مىساز كه تو را دربارهء آنچه مرتكب شده است راضى خواهد كرد .
و از گذشته ياد مكن كه خداوند از آنچه گذشته گذشته است .
شاعر مصراع اخير را از آيهء 95 سورهء مائده اقتباس كرده است :عَفَا اللَّهُ عَمَّا سَلَفَ- م .
( 4 ) . اين دو بيت به ابو حفص شهرزورى ( ص 131 ) نسبت داده شدهاند - ت .
( 5 ) . جوانمرد را آنگاه كه به هر نادرستىاى كه كرده است اعتراف كند و از آنچه بدان آلوده دست بشويد عفو لازم است ،
به دليل اين سخن خداوند كه فرمود : به كسانى كه كافر شدهاند بگو اگر دست بدارند آنچه از ايشان گذشته است بخشوده شود .
شاعر در مصراع اخير آيهء 38 سورهء انفال را اقتباس كرده است :قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا إِنْ يَنْتَهُوا يُغْفَرْ لَهُمْ ما قَدْ سَلَفَ- م .