بُنْيانٌ مَرْصُوصٌ
« 1 » . اينك صفهايتان بياراييد ، آن را كه كلاهخود دارد پيش اندازيد و سر برهنگان را پشت سر قرار دهيد و بر دندانها بفشريد كه اين كار ضربت را از سرتان دور كند . سپس اين آيه را تلاوت كرد :
قاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ وَ يُخْزِهِمْ وَ يَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ وَ يَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ
« 2 » . زنهار كه از فرار در پيكار حذر كنيد و خود را در معرض خشم خدا قرار مدهيد ؛ چرا كه بازگشت شما همه به سوى خداوند است و او خود مىفرمايد :
قُلْ لَنْ يَنْفَعَكُمُ الْفِرارُ إِنْ فَرَرْتُمْ مِنَ الْمَوْتِ أَوِ الْقَتْلِ وَ إِذاً لا تُمَتَّعُونَ إِلَّا قَلِيلًا
. « 3 »
روزى ديگر خطبه ايراد كرد و در اين خطبه فرمود : خداوند محمّد را مژدهدهنده و هشدارده جهانيان « 4 » ، امين بر تنزيل و گواه بر اين امت « 5 » برانگيخت ، در حالىكه شما اى تودههاى عرب ، بدترين آيين داشتيد و با ستم دمساز بوديد ، ميان سنگهاى سخت و زندگىاى بىفروغ آبى ناگوار مىنوشيديد و خوراكى نامطبوع مىخورديد ، خون همديگر مىريختيد و فرزندان خود مىكشتيد و براى خدا هيچ وزنى باور نداشتيد و بيشترتان به خداوند ايمان نياورده و مشرك بوديد . پس خداوند بر شما منت نهاد به پيامبرى از خود شما كه « بر او دشوار است شما در رنج بيفتيد ، به هدايت شما حريص و نسبت به مؤمنان دلسوز و مهربان است » « 6 » . آن گاه شما را به بازگرداندن امانت « 7 » ، پاسداشت پيمان خويشاوندى « 8 » و حفظ خون همديگر فرمان داد و از رشك بردن و درگيرى با همديگر بازداشت . « 9 »
على عليه السّلام به خطبه خويش ادامه داد و سخن به شاميان كشانيد و گفت : آنان را فراخوانديم ، امّا به حق و برهان پاسخى ندادند و از سركشى و عدوان دست نشستند ، در حالىكه ما پيش
هامش
( 1 ) . صف / 4 : در حقيقت ، خداوند دوست دارد كسانى را كه در راه او صف در صف چنانكه گويى بنايى ريخته شده از سربند جهاد مىكنند .
( 2 ) . توبه / 14 : با آنان بجنگيد . خدا آنان را به دست شما عذاب و رسوايشان مىكند و شما را بر ايشان پيروزى مىبخشد و دلهاى گروه مؤمنان را خنك مىگرداند .
( 3 ) . احزاب / 16 : بگو : اگر از مرگ يا كشته شدن بگريزيد هرگز اين گريز براى شما سودى نمىبخشد و در آن صورت جز اندكى برخوردارى نخواهيد يافت .
( 4 ) . اشاره به آيههايى چون سبأ / 28 ، بقره / 79 ، 80 ، 119 و آيات فراوان ديگر - ت .
( 5 ) . اشاره به آيهء 41 سورهء نساء :فَكَيْفَ إِذا جِئْنا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ وَ جِئْنا بِكَ عَلى هؤُلاءِ شَهِيداً- ت .
( 6 ) . اقتباس از آيهء 128 سورهء توبه :عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ- م .
( 7 ) . اشاره به آيهء 58 سورهء نساء :إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَماناتِ إِلى أَهْلِها- ت .
( 8 ) . اشاره به آيهء 1 سورهء نساء :وَ اتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسائَلُونَ بِهِ وَ الْأَرْحامَ- ت .
( 9 ) . اشاره به آيهء 46 سورهء انفال :وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَنازَعُوا فَتَفْشَلُوا- ت .