دارد كه اگر شخص ، كارهايش را براى خدا انجام دهد ، به آن درجه و الا بار مىيابد و شايستگى حمايت و عنايت پروردگار جهانيان را پيدا مىنمايد .
( 1 ) اگر كارى خالصانه انجام گيرد ، ناگزير حمايت و تأييد الهى را به دنبال خود مىآورد . در آن صورت بازدهى و ثمره آن كار ، بيش از حد انتظار خواهد بود ؛ اما اگر كارى بدون خلوص و ايمان انجام شد و به طور طبيعى عنايت ويژه الهى را به دنبال نداشت ، در آن صورت طبق قوانين كلى تنها نتايجى محدود و معمولى را به بار خواهد آورد .
نمونه ملموس آن در عصر حاضر ، انتشار دين اسلام در جهان است . با وجود كمبود و ناتوانى مبلغان اسلامى و مدافعان مرزهاى عقيدتى ، اين دين هم چنان باقى مانده و با كمال سرافرازى و افتخار در حال رشد و بالندگى در سطح جهان مىباشد و هر ساله هزاران نفر در سراسر جهان به اين دين مبين تشرّف پيدا مىكنند .
( 2 ) 2 - واقعيت حمايت و عنايت پروردگار در اين آيه شريفه موج مىزند :
بَلى إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا وَ يَأْتُوكُمْ مِنْ فَوْرِهِمْ هذا يُمْدِدْكُمْ رَبُّكُمْ بِخَمْسَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِكَةِ مُسَوِّمِينَ . وَ ما جَعَلَهُ اللَّهُ إِلَّا بُشْرى لَكُمْ وَ لِتَطْمَئِنَّ قُلُوبُكُمْ بِهِ وَ مَا النَّصْرُ إِلَّا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ . لِيَقْطَعَ طَرَفاً مِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَوْ يَكْبِتَهُمْ فَيَنْقَلِبُوا خائِبِينَ
. « 1 »
آرى ، اگر صبر كنيد و پرهيزگارى نماييد ، و با همين جوش [ و خروش ] بر شما بتازند ، [ همانگاه ] پروردگارتان شما را با پنج هزار فرشتهء نشاندار يارى خواهد كرد . و خدا آن [ وعده پيروزى ] را ، جز مژدهاى براى شما قرار نداد تا [ بدين وسيله شادمان شويد و ] دلهاى شما بدان آرامش يابد ، و يارى جز از جانب خداوند تواناى حكيم نيست . تا برخى از كسانى را كه كافر شدهاند نابود كند ، يا آنان را خوار سازد ، تا نوميد بازگردند .
هر قدر صبر و پرهيزگارى افراد افزون گردد ، كار آنها نيز بيش از پيش ، شايسته حمايت و تأييد الهى مىگردد .
( 3 ) اين آيه و مانند آن ، هر چند نخستين بار درباره پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و اصحاب آن حضرت نازل شده است ، اما اختصاص به آنها ندارد . براى اثبات اين مطلب از خود آيه شريفه ، دو دليل مىآوريم :
الف ) در اين آيه ، تنها شرط كمك و پشتيبانى پروردگار ، صبر و پرهيزگارى بندگان - و نه پيامبر بودن آنها - معرفى شده است ؛ يعنى هرگاه كسى صبر و پرهيزگارى پيشه نمايد ، كمك و عنايت الهى شامل حال او خواهد شد .
ب ) هدف از كمك به سپاه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله به تعبير خود آيه آن بوده است كه : « تا برخى از كسانى را كه
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران ( 3 ) ، آيات 125 - 127 .