ولى هدف امتحانهاى پس از ظهور تحقق برنامه الهى براى آن دوران مىباشد كه عبارت است از تربيت ريشهاى و همارهء همهء انسانها ، چه حاكمان و چه ديگران به سوى قله كمال به منظور پديد آمدن جامعهاى كاملا عدالت محور . اين همان « جامعه معصوم » ى است كه در كتاب گذشته به آن اشاره كرديم « 1 » و در كتاب بعدى خود ( اليوم الموعود ) جزئيات مهمى را درباره آن خواهيم گفت .
( 1 ) مناسب است پيرامون اين آزمون در چند محور به بحث و بررسى بپردازيم .
محور اول : نقل روايات
اينك قصد آن نداريم همهء روايات مرتبط با اين موضوع را فراهم آوريم بلكه تنها مهمترين آنها را كه داراى دو شرط زير هستند ، مىآوريم :
1 - مطابق اصول و قواعد شناخته شده باشند . در نتيجه اگر بيانگر برداشتى غير متعارف يا شاذّ باشد آن را نقل نمىكنيم چون نشانههاى جعلى بودن در آنها هويداست .
2 - اختلافات مذهبى را بر نيانگيزد . هر خبرى را كه چنين است حذف كردهايم هر چند مىدانيم با اين كار در زنجيره انديشههاى كلى اين بحث خلل وارد مىشود .
اين اخبار به جنبههاى مختلف اين آزمونها پرداخته است .
( 2 ) نعمانى از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه فرمود :
لو قد قام القائم لأنكره الناس ، لأنّه يرجع إليهم شابّا موفقا ، لا يثبت عليه إلّا من أخذ اللّه ميثاقه . . . و إنّ من أعظم البلية أن يخرج إليهم صاحبهم شابّا و هم يحسبونه شيخا كبيرا « 2 »
قائم عليه السّلام كه ظهور فرمايد ، مردم انكارش نمايند زيرا در سيماى جوانى نورس به سوى آنها بازمىگردد كسى با او نخواهد ماند مگر آن كس كه خداوند از او پيمان ستانده است . . . . . از بزرگترين آزمايشها همين است كه در سيمايى جوان به نزد آنها مىآيد در حالى كه مىپندارند او پيرمردى كهنسال است .
( 3 ) همو نقل كرده است كه محمّد بن مسلم از حضرت باقر عليه السّلام روايت كرده است :
لو يعلم الناس ما يصنع القائم إذا خرج ، لأحبّ أكثرهم ألّا يروه مما يقتل من الناس . أما أنّه لا يبدأ إلّا بقريش ، فلا يأخذ منها إلّا السيف و لا يعطيها إلّا السيف ؛ حتّى يقول كثير من الناس :
ليس هذا من آل محمّد ، لو كان من آل محمّد لرحم . « 3 »
اگر مردم مىدانستند قائم عليه السّلام پس از ظهور چهها خواهد كرد ، بيشتر آنها دوست مىداشتند به خاطر كشتارهايى كه انجام مىدهد ، او را نبينند ، او جز از قريش آغاز نخواهد كرد . او از آنها جز شمشير نگيرد و جز شمشير ندهد . تا جايى كه بسيارى از مردم مىگويند : اين فرد از خاندان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله نيست ، زيرا اگر بود ، حتما به مردم رحم مىكرد .
هامش
( 1 ) . ر . ك : الصدر ، سيد محمّد ، همان ؛ ص 481 .
( 2 ) . النعمانى ، محمّد بن ابراهيم ، همان ؛ ص 99 .
( 3 ) . همان ؛ ص 122 .