ساحت عبوديت پروردگار است . »
در اين ميان سخن از « تاريخ پس ظهور » از جايگاه ويژهاى برخوردار است . پرداختن به اين تاريخ به همان اندازه كه جالب توجه ، مهم و درسآموز است ، به همان اندازه نيز پرچالش و آكنده از نادانستههاست ؛ زيرا تنها منبع فهم آن ، روايات اسلامى است كه تنها به گشودن روزنهاى محدود در برابر ديدگان ما بسنده كرده و فقط خطوطى كلى از بهشت پس از ظهور را ترسيم نموده است .
اين روايات در بيشتر موارد داراى مشكلاتى از قبيل : نمادين و رمزى بودن ، كلى گويى ، وجود گسست در نقل زنجيره حوادث و . . . مىباشد . از اين رو در طول قرون گذشته ، عالمانى كه در زمينه ظهور و رويدادهاى پس از آن قلم زدهاند ، جز ثبت و ضبط روايات تقريبا كار ديگرى نكردهاند ؛ چه رسد بدان كه كتابى مستقل در اين باب بنگارند و به نقل و تحليل روايات بپردازند .
كتاب تاريخ ما بعد از الظهور نوشته شهيد سيد محمّد صدر كه اينك ترجمه آن فراروى خوانندگان گرامى قرار دارد ، كوششى است عالمانه در اين راستا . اين كتاب ، سومين مجلد از مجموعه چهار جلدى موسوعة الامام المهدى عليه السّلام مىباشد كه در بهار جوانى مؤلف شهيدش به رشته تحرير در آمده است . از ويژگىهاى اين مجموعه مىتوان به دستهبندى منظم روايات معتبر و مورد اتفاق و متواتر بين شيعه و سنى ، بحث و بررسى دربارهء آنها و افزودن تأويلات و تصحيحات جديد اشاره كرد . مؤلف شهيد در بررسى زندگى حضرت صاحب الامر عليه السّلام به سيره عملى ، جنبههاى تاريخى و تحولات اجتماعى و سياسى تأثيرگذار نيز توجهى ويژه داشته است . همچنين سعى نموده كه مطالب صرفا جنبه نقلى پيدا نكند بلكه در چشماندازى منطقى و عقلى و قابل اثبات و پذيرش ، از حيث تاريخى هم مورد توجه و پژوهش قرار گيرد .
ويژگىهاى ياد شده موجب گرديد كه آيت اللّه شهيد سيد محمّد باقر صدر در پايان مقالهاى كه به عنوان ديباچه بر اين مجموعه نگاشته ، چنين بنويسد : « اينك ماييم و مجموعه گرانقدرى در ارتباط با امام مهدى عليه السّلام كه يكى از فرزندان [ معنوى ] و شاگردان بسيار گراميمان علامه محقق سيد محمّد صدر آن را نگاشته است . اين مجموعهاى است كه تاكنون در طول تاريخ نوشتههاى شيعى مربوط به امام مهدى عليه السّلام از لحاظ جامعيت و شمول ، مانندى براى آن وجود نداشته است « 1 » . »
نگاهى به زندگى مؤلف
هامش
( 1 ) . ر . ك : كتاب ماه دين ، شهريور 1383 .