فرستاد ، اما نه مىخواست زشتكاريهاى حجاج در عراق دنبال گردد نه از شدت جريان سرازير شدن درآمد بسوى خليفه چيزى بكاهد . پس از مرگ قتيبه ، مدت نه ماه قدرت واقعى در خراسان در دست وكيع بن حسان بن قيس بن ابى سود ، يكى از سركردگان قبيلهء تميم در اين ولايت بود . وكيع از سيستان به خراسان آمد و صاحب شرطهء قتيبه گرديد تا اينكه حجاج خواستار بركنارى وى گرديد و توانست فرمان بركنارى او را از خليفه بگيرد . « 1 » وكيع چشم آن داشت كه چون از تجربهء نظامى برخوردار است حقا بايد او را به ولايتدارى خراسان برگزينند . اما يزيد در گوش سليمان خواند كه وكيع بدوى خام و خشنى است و آن كفايت و شايستگى را ندارد كه عهدهدار ادارهء ولايتى گردد . بدين ترتيب توانست ادارهء بخش مالى عراق را به دست كس ديگرى بسپارد و ولايتدارى خراسان را براى خود بگيرد . « 2 » در عمل ، دست آورد يزيد در خراسان ناچيز و بىاهميت بود . وى به جهت اخاذيهايى كه از مردم مىكرد و فرمانروايى مستبدانه و خودسرانه بسرعت مخالفتهايى در عراق برانگيخت ؛ و در سرزمين دوردست خراسان كه در ميان نگهبانان احاطه شده بود توانست تبعيضاتى به زيان تميم و ديگر قبايل عرب شمالى پديد آورد و در زمينهء مالى دست به كارهاى بىرويه بزند . يزيد مىدانست كه در مقايسه با قتيبه
هامش
- 1208 ( ترجمهء فارسى ، ج 9 ، ص ص 44 - 3829 ) ؛ گرديزى ، چاپ نفيسى ، ص ص 3 - 82 ( چاپ عبد الحى حبيبى ، 13 - 112 ) ؛ ابن اثير ، ج 4 ، ص ص 3 - 431 .
( 1 ) - ابن عبدربه ، العقد الفريد ، ج 1 ، ص 51 ؛ گرديزى ، چاپ نفيسى ، ص 84 ( چاپ عبد الحى حبيبى ، ص 112 ) .
( 2 ) - بلاذرى ، فتوح البلدان ، ترجمهء انگليسى ، ج 2 ، ص ص 13 - 712 ( ترجمهء فارسى ، ص 4 - 253 ) ؛ يعقوبى ، تاريخ ، ج 2 ، ص 355 ( ترجمهء فارسى ، ج 2 ، ص 254 ) ؛ همان ، البلدان ، ص 300 ، ترجمهء انگليسى ، ص ص 4 - 123 ( ترجمهء فارسى ، ص 77 ) ؛ طبرى ، ج 2 ، ص 13 - 1306 ( ترجمهء فارسى ، ج 9 ، ص ص 22 - 3914 ) ؛ كتاب العيون و الحدائق ، ص ص 21 - 17 ؛ گرديزى ، چاپ نفيسى ، ص ص 4 - 83 ( چاپ عبد الحى حبيبى ، 13 - 112 ) ؛ ابن اثير ، ج 5 ، ص ص 21 - 17 ؛ ولهاوزن ، همانجا ، ص ص 61 - 259 ؛Caetani , Cronografia , V , 1174 , 1191 - 2 .