به سوى عراق بيرون شد . « 1 »
در برخى منابع ويژه ، ذكر كسانى كه « با حسين در كربلاء حاضر آمدند » آمده است و شمارشان اندكى از صد مىگذرد .
أمّا كسانى كه با او « كشته شدند » بدقّت شمارش شدهاند و نامهاشان در كتب نسب ثبت گرديده است . « 2 »
مشهور آنست كه مجموع كسانى كه « با او كشته شدند » ، 72 شهيدند . « 3 »
و أمّا چگونگى حال ياران حسين :
افزون بر چشم و چراغ أمّت ، يعنى أهل بيت ، ياران إمام حسين - عليه السّلام - نمودار همهء طبقات و گروههاى برجسته در جامعهء آن روز بودند .
أنس بن حارث بن نبيه أسدى كوفى ، از صحابهء پيامبر - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - در ميان ايشان بود .
او همان كسى است كه از رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - روايت كرده كه فرمود :
[ 283 ] اين پسرم - يعنى حسين - در سرزمينى كه « كربلاء » مىخوانندش ، كشته مىشود ؛ هر كدام از شما آن زمانه و موقعيّت را دريابد ، بايد يارىاش كند ! گفتهاند كه : أنس بن حارث به كربلا رفت و در آنجا با حسين كشته شد .
هامش
( 1 ) . مختصر تاريخ دمشق ابن منظور ( 7 / 143 ) .
( 2 ) . از جملهء آنها ، كتاب « تسمية من قتل مع الحسين عليه السّلام من أهله و أولاده و شيعته » از « فضيل بن زبير بن درهم أسدى رسّان كوفى » ى راوى است كه از أصحاب إمام باقر - عليه السّلام - بوده است ؛ و من آن را تحقيق و تصحيح كرده و در فصلنامهء « تراثنا » ( شمارهء 2 / 1406 ه . ق . ) - كه در قم انتشار مىيابد - منتشر ساختهام . همچنين در آن به بازنگرى و استدراك پرداخته و مقدّمهء فراخ دامنهاى بر آن نوشتهام ؛ و - زين رو - از خداوند براى نشر دوبارهاش توفيق مىجويم .
دربارهء « ياران » إمام حسين - عليه السّلام - كه با آن حضرت در كربلاء بودهاند ، كتابهائى ويژه هست كه از مشهورترينشان « إبصار العين فى أنصار الحسينعليه السّلام » ، نوشتهء شيخ محمّد سماوى ، است .
( 3 ) . أسد الغابهى ابن أثير ( 2 / 22 ) .