ما هستند . » آن مرد گفت : چگونه ممكن است گروهى كه هنوز به دنيا نيامدهاند با ما باشند ؟ حضرت فرمود : « آرى ، گروهى در آخر الزمان هستند كه در آنچه ما انجام مىدهيم با ما شريكند و دلشان تسليم امر ماست ، براستى و جدا كه آنها در آنچه ما انجام مىدهيم با ما شريك هستند . » « 1 »
8 . امام صادق عليه السّلام فرمود : « هركس امامش را بشناسد و قبل از قيام صاحب الامر از دنيا برود ، مثل كسى است كه در لشگر او مستقر است ، و بلكه بالاتر ، مثل كسى است كه زير پرچم او مستقر است . » « 2 »
گفتار ما
از احاديث اين فصل معلوم مىشود كه ، حفظ ايمان و ولايت در دورهء غيبت ، و دوست داشتن دوستان حضرت حجت عليه السّلام و دشمنى با دشمنانش داراى ثوابى ارجمند و آثار معنوى والاست .
شايد علت مترتب بودن چنين ثواب و آثارى ، اين باشد كه مؤمنان دورهء غيبت با اينكه از ديدن امام خود و رسيدن به محضرش و شنيدن كلام نافذش محرومند ، امّا در عين حال او را دوست مىدارند و به او ايمان دارند و دل و دين خود را به او سپردهاند ، حال ، انسان مؤمنى كه در دورهء غيبت چنين روحيهاى داشته باشد اگر يكى از امامان پيشين را درك مىكرد چه وضعى داشت ؟ قطعا چنين است كه اگر او را درك مىكرد ، از او پيروى مىنمود و در كنار او مىجنگيد و پاداش مجاهدان در ركاب امام حاضر را از آن خود مىنمود ؛ و چنين است كه امير المؤمنين عليه السّلام - در حديث هفتم - مىفرمايد :
« مردمى هستند كه هنوز خداوند ، پدران و اجدادشان را هم خلق نكرده است امّا در اين ميدان با ما هستند . . . گروهى در آخر الزمان هستند كه در آنچه ما انجام مىدهيم با ما شريكند ، دلشان تسليم امر ماست ، به راستى و جدّا كه در آنچه ما انجام مىدهيم ، آنها با ما شريك هستند . »
همچنين ممكن است علت اين ثوابها و آثار ارزشمند ، اين باشد كه از آنجا كه
هامش
( 1 ) . بحار الانوار ، ج 52 ، ص 131 ، روايت 32 .
( 2 ) . بحار الانوار ، ج 52 ، ص 141 ، روايت 53 .