6 . اصبغ بن نباته مىگويد : « ديدم امير المؤمنين عليه السّلام در حالىكه در فكر فرو رفته است روى زمين خطوطى رسم مىكند . گفتم : « چه شده است شما را مىبينم كه در انديشهايد و بر زمين خط مىكشيد ، آيا علاقه و تمايلى به خاك و زمين پيدا كردهايد ؟ »
امام فرمود : « نه به خدا قسم ، من هرگز به زمين و دنيا علاقهاى نداشتهام ، امّا در انديشهء كسى هستم كه از نسل من متولد مىشود ؛ يازدهمين فرزندم كه مهدى است و زمين را همانگونه كه از ستم پر شده است از عدل و داد سرشار خواهد كرد ، او دوران غيبتى خواهد داشت كه در آن دوران گروهى نسبت به آن گمراه مىشوند و عدهاى به راه درست قدم مىنهند . » - اصبغ مىگويد - گفتم : « يا امير المؤمنين ! واقعا چنين چيزى اتفاق خواهد افتاد ؟ » فرمود : « آرى چنين است و او پا به عرصه هستى خواهد نهاد ، « 1 » امّا اى اصبغ دست تو از فهم اين مطلب كوتاه است ، آن رهيافتگان ، نيكان امت پيامبر و ابرار عترت او هستند . » گفتم : « بعد از آن چه خواهد شد ؟ » فرمود : « خدا هرچه اراده كند به انجام خواهد رساند ، او اراده و اهدافى دارد - كه به آنها جامهء ظهور و تحقق خواهد پوشاند - » « 2 »
7 . ابى وايل مىگويد : امير المؤمنين عليه السّلام به فرزندش حسين عليه السّلام نگاه كرد و فرمود :
« اين پسرم سيد و سالار است همانطور كه خداوند سيد و آقايش ناميده است و از نسل او فرزندى همنام پيامبرتان كه در سيما و اندام و نيز اخلاق و رفتار شبيه اوست متولد خواهد شد و در دوران بيخبرى و گمراهى مردم و نابودى حق و غلبه ستم خروج خواهد نمود ، به خدا قسم خروج او حتمى است و گرنه گردن زده خواهد شد . « 3 »
هامش
( 1 ) . جملهء « كما أنّه مخلوق » كه متن فوق ترجمهء آن است ، ممكن است معانى متعدد و دقيقترى را دربر داشته باشد در اينجا فقط عين عبارت از باب استعمال لفظ قبل از اتصاف ذات به مبدأ اشتقاق و مجاز بالمشارفه معنى شده است يعنى به كسىكه بعدا حتما خلق مىشود از هماكنون مخلوق بگوييم . در پايان همين فصل احتمالات معناى دقيقتر توسط مؤلف محترم ذكر شده است . مترجم
( 2 ) . اثبات الهداة ، ج 3 ، ص 461 ، روايت 108 .
( 3 ) . پيداست كه مقصود گردنزده شدن آن حضرت توسط جباران و ستمگرانى است كه هميشه كارشان ايستادن رودرروى حق بوده است . يعنى اگر امام عليه السّلام در زمان مقرر خروج ننمايد شرايط طورى خواهد شد كه به دست ستمكاران مىافتد و كشته مىشود و در آن صورت ، غرض از زنده ماندن حجت در دوران طولانى غيبت ، نقض خواهد شد ، پس بنابراين ظهور آن حضرت ، حتمى خواهد بود . مترجم