كرزوى ، مسعودى وشكانى ) « 1 » ناميده شده است ، اضافه مىگردد ، و كوچ كردن آنان ( مثلا كوچ كردن ايل اسماعيلى ) را به طرف دارابگرد « 2 » در آغاز دورهء اسلامى مىتوان نشان داد .
اسامى ( گاهى نيز اطلاعاتى دربارهء محل سكونت ) اين ايلات « 3 » چادرنشينى كه تا امروز يكى از مشخصات ايران محسوب مىشوند مكررا به ما رسيده است « 4 » ، ولى با يك استثنا « 5 » ، هيچگونه نمونهاى از زبان آنان در دست نيست ، بهطورىكه عملا تحقيق در اين باره كه آيا واقعا تا چه اندازه هريك از اين ايلات صبغهء كردى داشته است ، براى ما غير ممكن مىباشد « 6 » . - از اين قبيل جماعات كردان البته با افراد بسيار كمترى نيز در طرف شرقى فارس و در كرمان « 7 » و كوهستان « 8 » و اصفهان ( كه محلهاى مخصوص به خود داشتهاند ) « 9 » و سپس در رى « 10 » و خراسان ( منطقهء فارياب ) « 11 » و جوزجان « 12 » ، وجود داشتهاند . شايد در اين موارد هم فقط طوايفى ( چادرنشين ) بودهاند كه تنها از نظر زبان با مردم اطراف خود فرق داشته طبق
هامش
( 1 ) - ابن بلخى ( فهرست : 202 ) ص 164 به بعد . - ايل اسماعيلى مىبايستى حدود 1040 ( برابر 431 هجرى ) به اين نواحى كوچ كرده باشند ؛ زركوب ( شيرازنامه ) ، ص 36 به بعد .
( 2 ) - ابن بلخى ( فهرست : 202 ) صفحات 164 تا 167 ( با مطالب ديگرى دربارهء قبيلههاى شبانكاره ) .
( 3 ) - در فارس 33 ايل : مقدسى ( احسن التقاسيم ) ، ص 446 ( هريك از اين ايلات 100 تا 1000 سواركار داشته است : اصطخرى ، ص 114 به بعد ) . - و نيز :Schwarz III 156 f .( 4 ) - در اين زمينه به نقشههاى آخر اين كتاب رجوع كنيد .
( 5 ) - كاكويه دايى ( خال ) : ابن اثير ، ج 9 ، ص 171 . - و نيز رجوع كنيد به ص 207 از همين كتاب .
( 6 ) - آيا « قرية الآس » در فارس ( مقدسى ، احسن التقاسيم ، ص 447 ) با قوم آص( Osseten )ارتباطى دارد ؟ مثلا به عنوان محل توطن اسراى جنگى آنان ؟
( 7 ) - ابن خلكان ( وفيات ) ، ج 1 ، ص 98 ( برابر ابن خلكان ، فهرست : 110 ، ج 1 ، ص 82 ) ( آغاز قرن دهم برابر اواخر قرن سوم و اوائل قرن چهارم هجرى ) .
( 8 ) - ابن حوقل ( كتاب المسالك ، چاپ لايپزيك 9 / 1938 ) ، ص 446 ؛ - اصطخرى ، ص 274 .
( 9 ) - يعقوبى ( بلدان ) ، ص 275 .
( 10 ) - ابن حوقل ( كتاب المسالك ، فهرست : 33 ) ، ص 370 به بعد .
( 11 ) - مرجع سابق ، ص 443 .
( 12 ) - اصطخرى ، ص 271 .