زاگرس حوالى حلوان « 1 » و در شهر زور « 2 » و گندىشاپور « 3 » و شوش ( خوزستان ) « 4 » و سپس در آذربايجان ( حوالى اشنويه ) « 5 » و در جبال ( سرزمين قوم ماد ) « 6 » ديده مىشد .
بر اين مناطق نيز پرجمعيتترين مركز تجمع آنان ( حتى در دورهء قبل از اسلام ) « 7 » يعنى در نقاط مختلفى « 8 » در فارس ( طبق منقول پنجاه هزار چادر و هريك مشتمل بر يك تا ده نفر ) « 9 » مخصوصا در نواحى پنجگانهء موسوم به « زموم الاكراد » « 10 » حوالى شاپور و هم در اراضى آن قسمت كه به نام ايشان شبانكاره ( ايلات اسماعيلى ، رامانى ،
هامش
( 1 ) - بلاذرى ( انساب الاشراف ) ، ج 5 ، ص 45 ؛ - طبرى ، رديف 2 ، ص 988 ( سال 695 / 696 برابر 76 هجرى ) ، رديف 2 ، ص 1978 ( سال 747 برابر 129 هجرى ) ؛ - ابن اثير ، ج 8 ، ص 169 ( سال 953 / 954 برابر 342 ) ؛ - سمعانى ( كتاب الانساب ) ، ص 479 ( با تذكر خاصى در مورد تراكم جمعيت در خ حلوان ) .
( 2 ) - اصطخرى ، ص 200 ؛ - ابن حوقل ( كتاب المسالك ، چاپ لايپزيك 9 / 1938 ) ، ص 269 ؛ - ياقوت ، ج 5 ، ص 312 به بعد ؛ - ابن اثير ، ج 8 ، ص 233 به بعد ( سال 979 / 980 برابر 369 هجرى ) ، ج 9 ، ص 62 ( سال 1039 / 1040 برابر 431 هجرى ) . - و نيز :Schwarz IV 417 f . , VI 699 f .( 3 ) - مقدسى ( احسن التقاسيم ) ، ص 408 .
( 4 ) - ابن حوقل ( كتاب المسالك ، چاپ لايپزيك 9 / 1938 ) ، ص 257 .
( 5 ) - مرجع سابق ، ص 336 .
( 6 ) - مرجع سابق ، ص 370 ؛ - ابن اثير ، ج 8 ، ص 146 ( سال 945 برابر 333 هجرى ) ( در اينجا يكيك از مساكن نام برده مىشود ) . - رجوع كنيد به :Schwarz VII 859 - 865 .( در اينجا اسامى قبايل را جمعآورى نموده است ) ؛ - و نيز :
عباس العزاوى : عشاير العراق ، ج 2 : الكرديه ، بغداد 1947 . فهرستى از مطالب آن در :" Oriens " II , 1949 , S . 351 f . , von Werner Caskel .( 7 ) - طبرى : رديف 1 ، ص 2543 ( تذكراتى از سال 637 برابر 16 هجرى ) ، ص 2700 ( سال 644 برابر 23 ) ؛ - ابن اثير ، ج 2 ، ص 186 ( سال 702 برابر 83 هجرى ) .
( 8 ) - ابن حوقل ( كتاب المسالك ، چاپ لايپزيك 9 / 1938 ) ، ص 370 به بعد ؛ - اصطخرى ، ص 145 ؛ - طبرى ، رديف 3 ، ص 839 ( سال 870 برابر 256 ) ؛ - ابن اثير ، ج 7 ، ص 8 ( سال 845 / 846 برابر 231 هجرى ) . - و نيز رجوع شود به :Schwarz III 135 - 139 .( 9 ) - اصطخرى ، صفحات 99 و 114 به بعد .
( 10 ) - مقدسى ( احسن التقاسيم ) ، ص 435 ؛ - مفاتيح العلوم ( خوارزمى ) ، ص 123 به بعد ( كه بايد به تناسب واقع تصحيح گردد ) ؛ - ياقوت ، ج 4 ، ص 298 به بعد ؛ - ابن اثير ، ج 5 ، ص 138 ( سال 746 / 747 برابر 129 ) ؛ - ابن بلخى ( فهرست : 202 ) ، ص 168 ( زمها قبايل : گيلويه ، ذيوان ، لوالجان ، كاريان و بازنجان / بازيجان ) . ايشان در برابر به عهده گرفتن وظيفهء حراست ، از دادن ماليات معاف بودند ؛ رجوع كنيد به :Barbier de Meynard , Dict . geogr . 263 f . ; Kremer , C . G . I 297 f .